{"id":12413,"date":"2024-07-03T13:19:21","date_gmt":"2024-07-03T08:19:21","guid":{"rendered":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/?p=12413"},"modified":"2024-09-24T17:27:39","modified_gmt":"2024-09-24T12:27:39","slug":"o-tsentralnom-banke-respubliki-uzbekistan-prinyat-zakonodatelnoj-palatoj-17-avgusta-2019-goda-odobren-senatom-11-oktyabrya-2019-goda-zakon-respubliki-uzbekistan-dd-11-noyabrya-2019-g-zru-582","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/zakonodatelstvo\/o-tsentralnom-banke-respubliki-uzbekistan-prinyat-zakonodatelnoj-palatoj-17-avgusta-2019-goda-odobren-senatom-11-oktyabrya-2019-goda-zakon-respubliki-uzbekistan-dd-11-noyabrya-2019-g-zru-582\/","title":{"rendered":"O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASINING MARKAZIY BANKI TO\u2018G\u2018RISIDA O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASINING QONUNI DD 2019-yil, 11-NOYABR, O\u2018RQ-582-son"},"content":{"rendered":"

O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASINING<\/span><\/strong><\/p>\n

QONUNI<\/span><\/strong><\/p>\n

2019-yil<\/span>,<\/span> 11-<\/span>NOYABR<\/span>,<\/span><\/strong><\/p>\n

O\u2018RQ-582-son<\/span><\/strong><\/p>\n

.<\/span><\/span><\/p>\n

O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASINING MARKAZIY BANKI TO\u2018G\u2018RISIDA<\/span><\/strong><\/p>\n

.<\/span><\/span><\/p>\n

QONUNCHILIK PALATASI TOMONIDAN 2019-YIL 17-AVGUSTDA QABUL QILINGAN<\/span><\/strong><\/p>\n

SENAT TOMONIDAN 2019-YIL 11-OKTABRDA MA\u2019QULLANGAN<\/span><\/strong><\/p>\n

.<\/span><\/span><\/p>\n

1-BOB. UMUMIY QOIDALAR<\/span><\/strong><\/p>\n

1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi<\/span><\/p>\n

Ushbu Qonunning maqsadi O\u2018zbekiston Respublikasi Markaziy bankining faoliyatini tartibga solishdan iborat.<\/span><\/p>\n

2-modda. O\u2018zbekiston Respublikasining Markaziy banki to\u2018g\u2018risidagi qonunchilik<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining Markaziy banki to\u2018g\u2018risidagi qonunchilik ushbu Qonun <\/span>va<\/span> boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir.<\/span><\/p>\n

3-modda. O\u2018zbekiston Respublikasi Markaziy bankining huquqiy maqomi<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Markaziy bankining (bundan buyon matnda Markaziy bank deb yuritiladi) huquqiy maqomi, vakolatlari, vazifalari, faoliyatini tashkil etish O\u2018zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi, ushbu Qonun hamda boshqa qonunchilik hujjatlari bilan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank yuridik shaxs <\/span>bo\u2018lib<\/span>, u davlatning mutlaq mulkidir va o\u2018z xarajatlarini o\u2018zining daromadlari hisobidan amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z vakolatlari hamda vazifalari doirasida davlat hokimiyati <\/span>va<\/span> boshqaruvining boshqa organlaridan mustaqil ravishda qarorlar qabul qiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank davlatning majburiyatlari yuzasidan, davlat esa Markaziy bankning majburiyatlari yuzasidan, agar ularning o\u2018zi bunday majburiyatlarni o\u2018z zimmasiga olmagan <\/span>bo\u2018lsa<\/span> yoki qonunda boshqacha qoida nazarda tutilmagan bo\u2018lsa, javobgar bo\u2018lmaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank, shuningdek uning tasarrufidagi tashkilotlar O\u2018zbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan, o\u2018z nomi yozilgan muhri <\/span>va<\/span> blankasiga ega bo\u2018ladi.<\/span><\/p>\n

4-modda. Markaziy bankning mol-mulki<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning mol-mulki uning pul qimmatliklari <\/span>va<\/span> boshqa moddiy qimmatliklaridan iborat bo\u2018lib, ularning qiymati Markaziy bankning balansida aks ettiriladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z balansida aks ettirilgan mol-mulkka egalik qilishga, undan foydalanishga <\/span>va<\/span> uni tasarruf etishga haqli.<\/span><\/p>\n

5-modda. Markaziy bank faoliyatining asosiy maqsadlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faoliyatining asosiy maqsadlari:<\/span><\/p>\n

narxlarning<\/span>;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> tizimining;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tizimlari ishlashining barqarorligini ta\u2019minlashdan iboratdir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning bank tizimi barqarorligini ta\u2019minlash <\/span>bo\u2018yicha<\/span> faoliyati narxlarning barqarorligiga salbiy ta\u2019sir ko\u2018rsatmasligi kerak.<\/span><\/p>\n

Foyda olish Markaziy bankning maqsadi hisoblanmaydi.<\/span><\/p>\n

6-modda. Markaziy bank uchun taqiqlangan faoliyat turlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank:<\/span><\/p>\n

uchinchi<\/span> shaxslarga moliyaviy yordam ko\u2018rsatish bilan shug\u2018ullanishga, bundan o\u2018z tasarrufidagi tashkilotlar mustasno;<\/span><\/p>\n

tijorat<\/span> faoliyatini amalga oshirishga;<\/span><\/p>\n

uchinchi<\/span> shaxslarning, shu jumladan O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining majburiyatlari bo\u2018yicha kafolatlar berishga;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> kapitallarida va boshqa yuridik shaxslarning ustav fondlarida (ustav kapitallarida) ishtirok etishga haqli emas, bundan valyuta birjasining, shuningdek Markaziy bankning faoliyatini ta\u2019minlovchi o\u2018z tasarrufidagi tashkilotlarning kapitallarida ishtirok etishi mustasno.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatiga, boshqa davlat organlariga va tashkilotlariga, shu jumladan O\u2018zbekiston Respublikasi Davlat budjetining (bundan buyon matnda Davlat budjeti deb yuritiladi) taqchilligini moliyalashtirish uchun kreditlar yoki moliyaviy yordam bermaydi.<\/span><\/p>\n

7-modda. Manfaatlar to\u2018qnashuvi <\/span>va<\/span> korrupsiyaning oldini olishga doir choralar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank manfaatlar to\u2018qnashuvlarining oldini olish, ularni aniqlash <\/span>va<\/span> boshqarishga oid siyosatni, shuningdek korrupsiyaning oldini olish yuzasidan Markaziy bankning hamda uning tasarrufidagi tashkilotlarning barcha xodimlari tomonidan rioya etilishi majburiy bo\u2018lgan chora-tadbirlarni ishlab chiqadi va amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

8-modda. Hisobdorlik<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senatiga hisobdordir.<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati Markaziy bankning yillik hisobotini auditorlik tashkilotining xulosasi bilan birga ko\u2018rib chiqadi.<\/span><\/p>\n

9-modda. Markaziy bankning normativ-huquqiy hujjatlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z vakolatlari doirasida O\u2018zbekiston Respublikasi hududida barcha jismoniy <\/span>va<\/span> yuridik shaxslar ijro etishi majburiy bo\u2018lgan normativ-huquqiy hujjatlar qabul qiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning normativ-huquqiy hujjatlari, agar hujjatlarning o\u2018zida kechroq muddat ko\u2018rsatilgan <\/span>bo\u2018lmasa<\/span>, rasmiy e\u2019lon qilingan kundan e\u2019tiboran kuchga kiradi.<\/span><\/p>\n

10-modda. Markaziy bankning tashkiliy tuzilishi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank yagona markazlashtirilgan boshqaruv tizimidir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018zining vakolatlarini amalga oshirish va vazifalarini bajarish uchun o\u2018z tasarrufida tashkilotlar tashkil etishga haqli.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank Qoraqalpog\u2018iston Respublikasida, viloyatlarda <\/span>va<\/span> Toshkent shahrida yuridik shaxs maqomiga ega bo\u2018lmagan hududiy bosh boshqarmalarini tashkil etadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tasarrufidagi tashkilotlar o\u2018z faoliyatini Markaziy bank tomonidan tasdiqlanadigan nizom (ustav) asosida amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

2-BOB. MARKAZIY BANKNING VAKOLATLARI VA VAZIFALARI<\/span><\/strong><\/p>\n

11-modda. Markaziy bankning vakolatlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank:<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasida hisob-kitoblarni amalga oshirish qoidalarini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> tomonidan milliy va chet el valyutasida mijozlarning hisobvaraqlarini ochish, yuritish va yopish tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi hududida pul belgilarini muomalaga kiritadi <\/span>va<\/span> muomaladan chiqaradi;<\/span><\/p>\n

qimmatbaho<\/span> metallardagi aktivlarni to\u2018ldirish uchun davlatning affinlangan oltin sotib olishga bo\u2018lgan ustuvor huquqini amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

qimmatbaho<\/span> metallardan tayyorlangan quymalarni muomalaga chiqaradi;<\/span><\/p>\n

qimmatbaho<\/span> metallardan tayyorlangan pul belgilarini sotib olish va sotish tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> tomonidan qimmatbaho metallar bilan operatsiyalarni amalga oshirish tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

o\u2018zi<\/span> belgilaydigan tartibda va shartlarda banklarga qisqa muddatli kreditlar, shuningdek likvidlilikni tezkor sur\u2019atda qo\u2018llab-quvvatlash uchun kreditlar beradi;<\/span><\/p>\n

banklar faoliyatini litsenziyalashda, mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlarni va ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlarini hisob ro\u2018yxatidan o\u2018tkazishda, shuningdek banklar, mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlar, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari, lombardlar va banklar guruhlari faoliyatini tartibga solish hamda nazorat qilishda asoslantirilgan mulohazadan foydalanadi;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> vakolatlarini amalga oshirish uchun zarur bo\u2018lgan axborotni davlat organlari va tashkilotlaridan so\u2018rab oladi;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> balansida aks ettirilgan mol-mulkka egalik qiladi, undan foydalanadi va uni tasarruf etadi;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> tasarrufidagi tashkilotlarni, shu jumladan valyuta birjasini tashkil etadi;<\/span><\/p>\n

moliyaviy<\/span> operatsiyalarni amalga oshiradi, shu jumladan chet el hukumatlariga, boshqa davlatlarning markaziy banklariga bank xizmatlarini ko\u2018rsatadi;<\/span><\/p>\n

boshqa<\/span> davlatlarning markaziy banklarida va xalqaro moliya institutlarida O\u2018zbekiston Respublikasi manfaatlarini o\u2018z vakolatlari doirasida ifoda etadi;<\/span><\/p>\n

chet<\/span> davlatlarda vakolatxonalar ochadi;<\/span><\/p>\n

obligatsiyalar<\/span> emissiyasini amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> nomidan yoki O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining topshirig\u2018iga binoan O\u2018zbekiston Respublikasi nomidan kliring va to\u2018lov bitimlari tuzadi;<\/span><\/p>\n

banklardagi<\/span>, mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlardagi, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlaridagi va lombardlardagi qoidabuzarliklarni aniqlash yuzasidan nazorat tadbirlarini amalga oshiradi, shu jumladan masofadan turib ham amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

banknotalar<\/span> va tangalar tasvirlarini aks ettirishga doir talablarni belgilaydi;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> uchun hisobvaraqlar ochadi;<\/span><\/p>\n

autrayt<\/span> (spot va forvard) sotib olish va sotish yoki kelishuvga binoan qaytarib sotib olish yo\u2018li bilan, shuningdek bozor vositalarini, valyutalarni va qimmatbaho metallarni kreditlash yoki jalb etish yo\u2018li bilan moliya bozorlarida faoliyatni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0mikromoliya<\/span>\u00a0tashkilotlari, lombardlar, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari (bundan buyon matnda\u00a0nobank<\/span>\u00a0kredit tashkilotlari deb yuritiladi), shuningdek banklar, to\u2018lov tashkilotlari,\u00a0to\u2018lov tizimlari operatorlari, valyuta birjalarining hamda kredit byurolarining faoliyatida axborot xavfsizligiga va kiberxavfsizlikka tahdidlarni aniqlash va ularning oldini olish bo\u2018yicha choralar kuradi;<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 banklarning va\u00a0nobank<\/span>\u00a0kredit tashkilotlarining (bundan buyon matnda kredit tashkilotlari deb yuritiladi), to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining, kredit byurolarining axborot xavfsizligiga va kiberxavfsizlikka tahdidlarni aniqlash\u00a0hamda<\/span>\u00a0ularning oldini olish bo\u2018yicha faoliyati ustidan monitoringni amalga oshiradi;<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0kredit tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining va kredit byurolarining faoliyatida aniqlangan kiberxavfsizlikka oid hodisalar hamda tahdidlar to\u2018g\u2018risida Markaziy bank bilan tezkor axborot almashish tartibini belgilaydi.<\/p>\n

Markaziy bank qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarga ham ega <\/span>bo\u2018lishi<\/span> mumkin.<\/span><\/p>\n

12-modda. Markaziy bankning vazifalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank:<\/span><\/p>\n

pul-kredit<\/span> siyosatini, shu jumladan valyuta siyosatini ishlab chiqadi va amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasida inflatsiya darajasini monitoring, tahlil <\/span>va<\/span> prognoz qiladi, tegishli axborot materiallarini hamda statistik ma\u2019lumotlarni e\u2019lon qiladi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining to\u2018lov balansini, xalqaro investitsiyaviy mavqeyini, tashqi qarzini <\/span>va<\/span> zaxira aktivlarini o\u2018z ichiga olgan bank, pul-kredit statistikasini, tashqi sektor statistikasini shakllantirishni hamda e\u2019lon qilishni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

har<\/span> yili O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatiga Davlat budjeti loyihasini tayyorlashga doir tavsiyalarni o\u2018z ichiga olgan iqtisodiy va moliyaviy masalalar bo\u2018yicha axborotni taqdim etadi;<\/span><\/p>\n

naqd<\/span> pul muomalasini tashkil etadi;<\/span><\/p>\n

valyutani<\/span> tartibga solishni va valyutani nazorat qilishni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

valyuta<\/span> operatsiyalari bo\u2018yicha buxgalteriya hisobi, statistik hisobotlar va boshqa hisobotlar maqsadlari uchun, shuningdek O\u2018zbekiston Respublikasi hududida bojxona hamda boshqa majburiy to\u2018lovlarni hisoblab chiqarish uchun valyuta kursini muntazam ravishda belgilab boradi;<\/span><\/p>\n

banklarni<\/span> va kredit byurolarini davlat ro\u2018yxatidan o\u2018tkazishni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

banklarning, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalari va kredit byurolarining faoliyatini litsenziyalaydi, banklarning, shuningdek mikromoliya tashkilotlarining, lombardlarning, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlarining (bundan buyon matnda nobank kredit tashkilotlarning deb yuritiladi), to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining, kredit byurolarining va banklar guruhlarining faoliyatini tartibga soladi hamda ushbu faoliyat ustidan nazoratni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

ruxsat<\/span> etish xususiyatiga ega hujjatlarni beradi;<\/span><\/p>\n

xabardor<\/span> qilish tartibida amalga oshiriladigan faoliyatni (harakatlarni) boshlaganlik va tugatganlik to\u2018g\u2018risidagi xabarnomalarni qabul qiladi, xabardor qilish tartibida faoliyatni <\/span>(harakatlarni) amalga oshiruvchi xabardor qiluvchilar ustidan nazoratni amalga oshiradi, faoliyatni (harakatlarni) to\u2018xtatib turish, qayta tiklash va tugatish to\u2018g\u2018risida qarorlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

hukumatning<\/span> fiskal agenti vazifalarini bajarish uchun zarur bo\u2018lgan bank operatsiyalarini va boshqa bitimlarni mustaqil ravishda yoki O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining topshirig\u2018iga binoan amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasida to\u2018lov tizimlari barqaror ishlashini ta\u2019minlash choralarini ko\u2018radi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank nazorat qilishi lozim <\/span>bo\u2018lgan<\/span> shaxslar tomonidan ichki nazorat qoidalariga hamda jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirg\u2018in qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish bilan bog\u2018liq axborotni maxsus vakolatli davlat organiga taqdim etish tartibiga rioya etilishi yuzasidan monitoring hamda nazoratni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

Xalqaro valyuta fondining O\u2018zbekiston Respublikasi valyutasidagi mablag\u2018lari depozitariysi hisoblanadi, operatsiyalarni <\/span>va<\/span> bitimlarni, shu jumladan O\u2018zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida nazarda tutilgan operatsiyalar va bitimlarni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> va nobank kredit tashkilotlari (bundan buyon matnda kredit tashkilotlarning deb yuritiladi) xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlari va qonuniy manfaatlari himoya qilinishini ta\u2019minlash, moliyaviy xizmatlarning ochiqligini hamda aholining va tadbirkorlik subyektlarining moliyaviy savodxonligi darajasini oshirish choralarini ko\u2018radi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining xalqaro zaxiralarini (bundan buyon matnda xalqaro zaxiralar deb yuritiladi), shu jumladan kelishuvga <\/span>ko\u2018ra<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining zaxiralarini boshqarishni, hisobga olishni va saqlashni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0kiberxavfsizlik sohasidagi vakolatli davlat organi bilan kelishilgan xolda kredit tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining va kredit byurolarining muhim axborot infratuzilmasi obyektlarini aniqlaydi, ularning reyestrini shakllantirish hamda kiberxavfsizligini ta\u02bcminlash bo\u2018yicha<\/span> talablarni ishlab chiqadi;<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0kiberxavfsizlik sohasidagi vakolatli davlat organ tomonidan belgilangan tartibga muvofiq kredit tashkilotlarining, to\u2018lov <\/span>tashkilotlarining, to\u2018lov<\/span> tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining va kredit byurolarining axborot tizimlari hamda resurslarini, muhim axborot infratuzilmasi obyektlarini ularning kiberxavfsizlik talablariga mosligi yuzasidan ekspertizadan o\u2018tkazadi;<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0kredit tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining va kredit byurolarining axborotlashtirish obyektlarini axborot xavfsizligi va kiberxavfsizlik auditidan o\u2018tkazadi<\/span>;<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0kredit tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining va kredit byurolarining faoliyatida axborot xavfsizligi hamda kiberxavfsizlikning ta\u02bcminlanganlik darajasi bo\u2018yicha<\/span> reytingni yuritadi;<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0kredit tashkilotlariga, to\u2018lov<\/span> tashkilotlariga, to\u2018lov<\/span> tizimlari operatorlariga, valyuta birjalariga va kredit byurolariga kiberxavfsizlikka tahdidlarning (shu jumladan bank kartalari bilan bog\u2018lik talon-torojlikning) oldini olish va (yoki) ularni bartaraf etish yuzasidan ijro etilishi majburiy bo\u2018lgan ko\u2018rsatmalar beradi hamda normativ hujjatlar qabul qiladi.<\/p>\n

Markaziy bank ushbu Qonun bilan belgilangan maqsadlariga erishish uchun qonunchilikka muvofiq boshqa vazifalarni ham bajarishi mumkin.<\/span><\/p>\n

3-BOB. MARKAZIY BANKNING MOLIYAVIY HOLATI<\/span><\/strong><\/p>\n

13-modda. Markaziy bankning ustav kapitali<\/span><\/p>\n

Markaziy bank ustav kapitalining miqdori bir trillion so\u2018mni tashkil etadi. Ustav kapitali miqdorini <\/span>ko\u2018paytirish<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining qaroriga binoan amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning ustav kapitali boshqa shaxslarga berilishi yoki undan zakalat ta\u2019minoti sifatida foydalanilishi mumkin emas.<\/span><\/p>\n

14-modda. Foydani aniqlash <\/span>va<\/span> taqsimlash<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning foydasi har bir moliya yili uchun zaxiralar shakllantirilganidan, umidsiz, shubhali qarzlar <\/span>va<\/span> boshqa aktivlar bo\u2018yicha ehtimoliy yo\u2018qotishlarning o\u2018rni qoplanganidan, barcha daromadlar hamda xarajatlar hisobga olinganidan, shuningdek aktivlar va passivlar haqiqatda baholanganidan so\u2018ng aniqlanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning chet el valyutasi kursining yoki qimmatbaho metallar qiymatining o\u2018zgarishi natijasida xalqaro zaxiralarni qayta baholashdan hosil <\/span>bo\u2018ladigan<\/span> realizatsiya qilinmagan daromadlari va xarajatlari xalqaro zaxiralarga oid operatsiyalar bo\u2018yicha qayta baholash fondiga kiradi. Mazkur realizatsiya qilinmagan daromad Davlat budjetiga yo\u2018naltirilmaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning foydasi uning boshqaruvi tomonidan belgilangan tartibda, yillik hisobotni tasdiqlash bilan bir vaqtda taqsimlanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining qaroriga binoan aniq maqsadli zaxiralar <\/span>va<\/span> fondlar shakllantirilishi mumkin.<\/span><\/p>\n

Aniq maqsadli zaxiralar <\/span>va<\/span> fondlar belgilangan tartibda to\u2018ldirilganidan keyin foydaning qolgan qismi Davlat budjeti daromadiga yo\u2018naltiriladi. Agar ustav kapitali <\/span>va<\/span> umumiy zaxiralar summasi Markaziy bankning muomaladagi pullar hamda Markaziy bankka nisbatan moliyaviy talablar sifatida belgilanadigan pul majburiyatlarining, bundan O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati va xalqaro moliya tashkilotlari oldidagi majburiyatlar mustasno, o\u2018n foizidan kamrog\u2018ini tashkil etsa, Davlat budjeti daromadiga foydaning ellik foizdan oshmaydigan miqdori o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

Yillik hisobot <\/span>ko\u2018rib<\/span> chiqilmaguniga qadar foydaning qolgan qismini Davlat budjetiga o\u2018tkazishga yo\u2018l qo\u2018yilmaydi.<\/span><\/p>\n

15-modda. Markaziy bankning yillik hisoboti<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning hisobot davri kalendar yilning 1-yanvaridan 31-dekabriga qadar etib belgilanadi. Yillik hisobot auditorlik tashkilotining xulosasi ilova qilingan holda 15-maydan kechiktirmay O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati ko\u2018rib chiqishi uchun taqdim etiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning yillik hisoboti:<\/span><\/p>\n

iqtisodiyot<\/span> holatining tahlilini;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning faoliyati to\u2018g\u2018risidagi hisobotni, shu jumladan pul-kredit siyosatining <\/span>va<\/span> bank sektori holatining sharhini o\u2018z ichiga oladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank har yili yillik hisobotni o\u2018zining rasmiy veb-saytida e\u2019lon qiladi.<\/span><\/p>\n

16-modda. Markaziy bank faoliyatining ichki auditi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faoliyatining ichki auditi Markaziy bankning ichki auditorlik xizmati tomonidan amalga oshiriladi. Ichki auditorlik xizmati o\u2018z faoliyatida Auditorlik qo\u2018mitasiga hisobdordir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankda uch nafar a\u2019zodan, shu jumladan bir nafar mustaqil a\u2019zodan iborat <\/span>bo\u2018lgan<\/span> Auditorlik qo\u2018mitasi tashkil etiladi. Auditorlik qo\u2018mitasining vakolatlari <\/span>va<\/span> faoliyatining reglamenti, uning huquqiy maqomi, shuningdek uning a\u2019zolariga nisbatan talablar Markaziy bank boshqaruvi tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Auditorlik qo\u2018mitasining a\u2019zolari Markaziy bank boshqaruvi tomonidan tayinlanadi. Auditorlik qo\u2018mitasi tarkibiga Markaziy bank boshqaruvining a\u2019zolari kiritilishi mumkin.<\/span><\/p>\n

Auditorlik qo\u2018mitasi o\u2018z faoliyatida Markaziy bank boshqaruviga hisobdordir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tasarrufidagi tashkilotlar faoliyatining ichki auditi yiliga kamida bir <\/span>marta<\/span> o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

17-modda. Markaziy bank faoliyatining tashqi auditi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faoliyatining tashqi auditi Auditning xalqaro standartlariga muvofiq auditorlik tashkilotlari tomonidan har yili o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faoliyatini tekshirish jarayonida tashqi auditor tomonidan olingan axborot konfidentsial <\/span>va<\/span> u Markaziy bankning roziligisiz oshkor etilishi mumkin emas.<\/span><\/p>\n

Tashqi auditni o\u2018tkazuvchi auditorlik tashkilotiga nisbatan qo\u2018yiladigan talablar Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

4-BOB. MARKAZIY BANKNI BOSHQARISH<\/span><\/strong><\/p>\n

18-modda. Markaziy bank boshqaruvi<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning oliy organi Markaziy bank boshqaruvidir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi Markaziy bank faoliyatining asosiy yo\u2018nalishlarini belgilab beradi <\/span>va<\/span> uni boshqaradi.<\/span><\/p>\n

19-modda. Markaziy bank boshqaruvining tarkibi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi to\u2018qqiz nafar kishidan iborat <\/span>bo\u2018ladi<\/span>.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisi Markaziy bank boshqaruvining raisi <\/span>bo\u2018ladi<\/span>. Markaziy bank boshqaruvining raisi O\u2018zbekiston Respublikasi Prezidentining taqdimnomasiga binoan O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan lavozimga tayinlanadi <\/span>va<\/span> lavozimidan ozod qilinadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi tarkibiga Markaziy bank raisi, uning birinchi o\u2018rinbosari va o\u2018rinbosarlari, shuningdek boshqaruvning ikki nafar mustaqil a\u2019zosi kiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining mustaqil a\u2019zolari Markaziy bank raisining taqdimnomasiga <\/span>ko\u2018ra<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashi tomonidan tasdiqlanadi.<\/span><\/p>\n

20-modda. Markaziy bank boshqaruvining vakolatlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi:<\/span><\/p>\n

pul-kredit siyosatining asosiy parametrlarini, shu jumladan likvidlilikni berish va olib qo\u2018yish bo\u2018yicha Markaziy bank operatsiyalarining hajmlari, limitlari va normativlarini, Markaziy bankning pul-kredit operatsiyalari bo\u2018yicha foiz stavkalarini, shu jumladan qayta moliyalashtirish stavkasini va (yoki) asosiy stavkani, majburiy zaxira talablarining miqdorlarini (majburiy zaxiralar normativlarini, majburiy zaxiralarni o\u2018rtachalash koeffitsiyentini) va beriladigan kreditlarga doir ta\u2019minot turlarining ro\u2018yxatini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

kelgusi<\/span> yil uchun pul-kredit siyosatining asosiy yo\u2018nalishlarini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning normativ-huquqiy hujjatlarini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning xalqaro tashkilotlarda ishtirok etishi, shuningdek xalqaro shartnomalar <\/span>va<\/span> bitimlar tuzishi hamda ularga qo\u2018shilishi masalasini ko\u2018rib chiqadi;<\/span><\/p>\n

pul<\/span> belgilarining nominal qiymatini, namunalarini va ularni qaytarib olish shartlarini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning buxgalteriya hisobini, hisobotini <\/span>va<\/span> moliya-xo\u2018jalik faoliyatini yuritish tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span>, shu jumladan tizimli ahamiyatga molik banklar, shuningdek banklar guruhlari, mikromoliya tashkilotlari hamda ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari uchun prudensial <\/span>normativlarni hisoblab chiqarish tartibini va ushbu normativlarning yo\u2018l qo\u2018yiladigan qiymatlarini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari uchun moliyaviy operatsiyalarni o\u2018tkazish, buxgalteriya hisobini yuritish qoidalarini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari, banklar guruhlari va kredit byurolari uchun moliyaviy hisobotni tuzish va taqdim etish qoidalarini, uning tuzilishini va mazmunini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> faoliyatini amalga oshirish huquqini beruvchi litsenziyalarni berish, qayta rasmiylashtirish va chaqirib olish to\u2018g\u2018risida qarorlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

valyuta<\/span> birjalarining va kredit byurolarining faoliyatini amalga oshirish huquqiga doir litsenziyani berish, litsenziyaning amal qilishini to\u2018xtatib turish, tugatish, litsenziyani qayta rasmiylashtirish hamda bekor qilish to\u2018g\u2018risida qarorlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tizimlari operatorlari va to\u2018lov tashkilotlari faoliyatini amalga oshirish huquqiga doir litsenziyani berish, qayta rasmiylashtirish va chaqirib olish to\u2018g\u2018risida qarorlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlarni va ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlarini hisob ro\u2018yxatidan o\u2018tkazish to\u2018g\u2018risida qaror qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning tashkiliy tuzilmasini, Markaziy bank markaziy apparatining hamda Qoraqalpog\u2018iston Respublikasi, viloyatlar <\/span>va<\/span> Toshkent shahri bo\u2018yicha bosh boshqarmalarining tuzilmasini hamda ularning shtatlar jadvalini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tasarrufidagi tashkilotlarni tashkil etish, qayta tashkil etish hamda tugatish to\u2018g\u2018risida qarorlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning xarajatlari <\/span>va<\/span> daromadlari smetasini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning yillik <\/span>va<\/span> moliyaviy hisobotlarini ko\u2018rib chiqadi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tarkibiy <\/span>bo\u2018linmalarining<\/span> hamda tasarrufidagi tashkilotlarning rahbarlarini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tarkibiy <\/span>bo\u2018linmalari<\/span>, o\u2018z tasarrufidagi tashkilotlar rahbarlarining hisobotlarini va ma\u2019ruzalarini eshitadi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning Kredit qo\u2018mitasi <\/span>va<\/span> Bank nazorati qo\u2018mitasi nizomini hamda tarkibini tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank Kredit qo\u2018mitasining <\/span>va<\/span> Bank nazorati qo\u2018mitasining hisobotlarini hamda ma\u2019ruzalarini eshitadi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faoliyatini amalga oshirishda manfaatlar to\u2018qnashuvlarining oldini olish, ularni aniqlash hamda boshqarishga doir siyosatni ko\u2018rib chiqadi <\/span>va<\/span> tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

qonunchilikka<\/span> muvofiq Markaziy bank xodimlarini ishga yollash, mehnat shartnomasini bekor qilish, ularning mehnatiga haq to\u2018lash shartlarini, shuningdek ularning kreditlar olishi tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> tizimi masalalari bo\u2018yicha qonunchilikda belgilangan talablar doirasida qarorlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

xalqaro<\/span> zaxiralarni boshqarish, hisobga olish va saqlash strategiyasini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlarining o\u2018z xizmatlari iste\u2019molchilari bilan o\u2018zaro munosabatlarini amalga oshirishi chog\u2018idagi faoliyatiga doir minimal talablarni tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> byurolarining faoliyatiga doir talablarni tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank vakolatlariga kiritilgan boshqa masalalarni ham <\/span>ko\u2018rib<\/span> chiqadi va hal qiladi.<\/span><\/p>\n

21-modda. Markaziy bank boshqaruvining majlislari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining majlislari oyiga kamida bir <\/span>marta<\/span> o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining majlislari Markaziy bank raisi tomonidan chaqiriladi. Majlislar Markaziy bank boshqaruvining kamida uch nafar a\u2019zosi talabi <\/span>bo\u2018yicha<\/span> ham chaqirilishi mumkin.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi majlislariga Markaziy bank raisi, rais <\/span>bo\u2018lmagan<\/span> taqdirda esa uning birinchi o\u2018rinbosari yoki o\u2018rinbosarlaridan biri raislik qiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi a\u2019zolarining kamida uchdan ikki qismi ishtirok etgan taqdirda boshqaruv majlisi vakolatli <\/span>bo\u2018ladi<\/span>. Markaziy bank boshqaruvining qarorlari hozir <\/span>bo\u2018lgan<\/span> a\u2019zolarning oddiy ko\u2018pchilik ovozi bilan qabul qilinadi. Ovozlar teng <\/span>bo\u2018lgan<\/span> taqdirda, raislik qiluvchining ovozi hal qiluvchi bo\u2018ladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvi majlislari, qoida tariqasida, yopiq tartibda o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining ochiq majlislarini o\u2018tkazish rejalari, shu jumladan majlislarning <\/span>kun<\/span> tartibi, o\u2018tkaziladigan joyi hamda vaqti Markaziy bankning rasmiy veb-saytida e\u2019lon qilinadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining majlislari reglamentga muvofiq o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining to\u2018xtami qaror tarzida qabul qilinadi.<\/span><\/p>\n

22-modda. Markaziy bank raisi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisi:<\/span><\/p>\n

Markaziy bank <\/span>va<\/span> uning boshqaruvi faoliyatiga rahbarlik qiladi, bankning fondlarini tasarruf etadi hamda Markaziy bank zimmasiga yuklatilgan vazifalarning bajarilishi uchun javobgar bo\u2018ladi, shuningdek O\u2018zbekiston Respublikasi hududida va xorijda Markaziy bank nomidan ishonchnomasiz ish yuritadi;<\/span><\/p>\n

ichki<\/span> audit xizmatiga rahbarlik qiladi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faoliyati masalalarini hal qiladi, bundan ushbu Qonunga binoan Markaziy bank boshqaruvining vakolatlariga kiritilgan masalalar mustasno;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank boshqaruvining qarorlarini imzolaydi, buyruqlar <\/span>va<\/span> farmoyishlar qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning faoliyatini <\/span>va<\/span> joriy operatsiyalarini tezkor boshqarishga doir harakatlarni bajaradi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Prezidentiga <\/span>va<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senatiga hisobot taqdim etadi;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisida, O\u2018zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasida, vazirliklar <\/span>va<\/span> idoralarda, sudlarda, banklar va muassasalarda, xalqaro va chet el tashkilotlarida Markaziy bank faoliyatiga doir barcha masalalar bo\u2018yicha Markaziy bank nomidan ish yuritadi;<\/span><\/p>\n

ayrim<\/span> masalalarni hal qilishni o\u2018z o\u2018rinbosarlariga, markaziy devonning tarkibiy bo\u2018linmalari rahbarlariga, Markaziy bankning Qoraqalpog\u2018iston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri bo\u2018yicha bosh boshqarmalari rahbarlariga topshiradi;<\/span><\/p>\n

jismoniy<\/span> shaxslarning va yuridik shaxslar vakillarining qabulini o\u2018tkazadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisining vakolat muddati \u2014 besh yil.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisi <\/span>bo\u2018lmagan<\/span> taqdirda uning vazifalarini birinchi o\u2018rinbosari yoki o\u2018rinbosarlaridan biri bajaradi.<\/span><\/p>\n

23-modda. Markaziy bank raisini egallab turgan lavozimidan ozod qilish uchun asoslar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisi egallab turgan lavozimidan quyidagi asoslarga <\/span>ko\u2018ra<\/span> ozod qilinishi mumkin:<\/span><\/p>\n

vakolat<\/span> muddati tugaganda;<\/span><\/p>\n

egallab<\/span> turgan lavozimidan ozod qilish to\u2018g\u2018risida sabablari ko\u2018rsatilgan arizasiga ko\u2018ra;<\/span><\/p>\n

o\u2018ziga<\/span> nisbatan sudning ayblov hukmi qonuniy kuchga kirganda;<\/span><\/p>\n

sog\u2018lig\u2018ining<\/span> holatiga ko\u2018ra o\u2018z xizmat vazifalarini bajara olmaganda, davlat tibbiy komissiyasining xulosasi asosida;<\/span><\/p>\n

vafot<\/span> etganda yoki sudning qarori bilan vafot etgan deb e\u2019lon qilinganda;<\/span><\/p>\n

egallab<\/span> turgan lavozimiga munosib bo\u2018lmagan xatti-harakatlar sodir etganda, shu jumladan ushbu Qonunni qo\u2018pol ravishda buzganda va Markaziy bank manfaatlariga jiddiy zarar yetkazganda.<\/span><\/p>\n

24-modda. Markaziy bank raisining o\u2018rinbosarlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisining birinchi o\u2018rinbosari <\/span>va<\/span> o\u2018rinbosarlari Markaziy bank raisining taqdimnomasiga binoan O\u2018zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimidan ozod qilinadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank raisining birinchi o\u2018rinbosari va o\u2018rinbosarlari egallab turgan lavozimidan quyidagi asoslarga <\/span>ko\u2018ra<\/span> ozod qilinishi mumkin:<\/span><\/p>\n

egallab<\/span> turgan lavozimidan ozod qilish to\u2018g\u2018risida sabablari ko\u2018rsatilgan arizasiga ko\u2018ra;<\/span><\/p>\n

o\u2018ziga<\/span> nisbatan sudning ayblov hukmi qonuniy kuchga kirganda;<\/span><\/p>\n

sog\u2018lig\u2018ining<\/span> holatiga ko\u2018ra o\u2018z xizmat vazifalarini bajara olmaganda, davlat tibbiy komissiyasining xulosasi asosida;<\/span><\/p>\n

vafot<\/span> etganda yoki sudning qarori bilan vafot etgan deb e\u2019lon qilinganda;<\/span><\/p>\n

egallab<\/span> turgan lavozimiga munosib bo\u2018lmagan xatti-harakatlar sodir etganda, shu jumladan ushbu Qonunni qo\u2018pol ravishda buzganda va Markaziy bank manfaatlariga jiddiy zarar yetkazganda.<\/span><\/p>\n

Ushbu Qonunda nazarda tutilgan vazifalarni amalga oshirish chog\u2018ida manfaatlar to\u2018qnashuvlarining oldini olish, ularni aniqlash va boshqarish maqsadida Markaziy bank raisi o\u2018z o\u2018rinbosarlari, mustaqil tarkibiy bo\u2018linmalar rahbarlari o\u2018rtasida vakolatlarning taqsimlanishini, shu jumladan pul-kredit siyosatini amalga oshirish, xalqaro zaxiralarni boshqarish, moliya bozorlari sohasida bank tomonidan tartibga solish, nazorat qilish va tekshirishni amalga oshirish chog\u2018ida vakolatlarning taqsimlanishini ta\u2019minlashi shart.<\/span><\/p>\n

25-modda. Markaziy bankning xodimlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank xodimlarini ishga yollash, mehnat shartnomasini bekor qilish, ularning mehnatiga haq to\u2018lash shartlari <\/span>va<\/span> boshqa mehnatga oid munosabatlar Markaziy bank tomonidan qonunchilikka muvofiq belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank xodimlariga quyidagilar taqiqlanadi:<\/span><\/p>\n

haq<\/span> to\u2018lanadigan biror-bir boshqa turdagi faoliyat bilan shug\u2018ullanish, bundan ilmiy va pedagogik faoliyat bilan shug\u2018ullanish mustasno;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span>, xo\u2018jalik boshqaruvi organlari va xo\u2018jalik yurituvchi subyektlarning kuzatuv kengashlari tarkibiga kirish;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> xizmat majburiyatlarini bajarishi munosabati bilan o\u2018ziga ma\u2019lum bo\u2018lib qolgan bank sirini tashkil etuvchi axborotni yoxud qonunchilikka muvofiq foydalanilishi cheklangan boshqa axborotni oshkor etish yoki uchinchi shaxslar manfaatlarini ko\u2018zlab undan foydalanish.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank xodimlarini tadbirkorlik subyektlarining, shu jumladan kredit tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining, kredit byurolarining, banklar tomonidan autsorsingga topshirilgan xizmatlar <\/span>va<\/span> operatsiyalarni amalga oshiruvchi shaxslarning, shuningdek konsolidatsiyalashgan tarzda nazorat qilinishi lozim bo\u2018lgan shaxslarning moliya-xo\u2018jalik faoliyati tekshiruvlarini o\u2018tkazish uchun jalb etishga yo\u2018l qo\u2018yilmaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank xodimlarining malakasini <\/span>va<\/span> kasbiy darajasini baholash tartibi Markaziy bank tomonidan mustaqil ravishda belgilanadi.<\/span><\/p>\n

5-BOB. MARKAZIY BANKNING PUL-KREDIT SIYOSATI<\/span><\/strong><\/p>\n

26-modda. Markaziy bankning pul-kredit siyosatini ishlab chiqish <\/span>va<\/span> amalga oshirish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank narxlar barqarorligini ta\u2019minlash maqsadidan kelib chiqqan holda quyidagi chora-tadbirlar vositasida pul-kredit siyosatini ishlab chiqadi <\/span>va<\/span> amalga oshiradi:<\/span><\/p>\n

makroiqtisodiy<\/span> ko\u2018rsatkichlar, shu jumladan inflatsiya ko\u2018rsatkichlari prognozlarini shakllantirish, shuningdek uning maqsadli ko\u2018rsatkichini belgilash;<\/span><\/p>\n

kelgusi<\/span> yil uchun pul-kredit siyosatining asosiy yo\u2018nalishlarini ishlab chiqish;<\/span><\/p>\n

pul-kredit<\/span> ko\u2018rsatkichlarining maqsadli mo\u2018ljallarini belgilash;<\/span><\/p>\n

qayta<\/span> moliyalashtirish stavkasini va (yoki) asosiy stavkani, shuningdek Markaziy bankning pul-kredit operatsiyalari bo\u2018yicha foiz stavkalarini belgilash;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankda banklarning majburiy zaxiralariga doir normativlarni, shuningdek majburiy zaxiralar summasiga nisbatan o\u2018rtachalash koeffitsiyentini belgilash;<\/span><\/p>\n

pul<\/span> bozorida likvidlilikni taqdim etish va uni olib qo\u2018yish bo\u2018yicha operatsiyalar o\u2018tkazish;<\/span><\/p>\n

ichki<\/span> valyuta bozorida intervensiyalarni amalga oshirish;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning kommunikatsiya siyosatini o\u2018tkazish.<\/span><\/p>\n

27-modda. Pul-kredit siyosatining asosiy yo\u2018nalishlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank har yili keyingi moliya yili boshlanishidan kamida o\u2018ttiz <\/span>kun<\/span> oldin kelgusi yil uchun pul-kredit siyosatining asosiy yo\u2018nalishlarini ishlab chiqadi hamda O\u2018zbekiston Respublikasi Prezidentini va O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senatini bu haqda xabardor etadi.<\/span><\/p>\n

Pul-kredit siyosatining asosiy yo\u2018nalishlari quyidagi axborotni:<\/span><\/p>\n

o\u2018tkazilayotgan<\/span> pul-kredit siyosatining asosiy prinsiplarini;<\/span><\/p>\n

iqtisodiyotning<\/span> o\u2018tgan davrdagi rivojlanish sharhini;<\/span><\/p>\n

iqtisodiyotning<\/span> rivojlanish istiqbollarini, asosiy makroiqtisodiy ko\u2018rsatkichlar prognozini, shu jumladan inflatsiya, to\u2018lov balansi va pul-kredit ko\u2018rsatkichlarining prognozini;<\/span><\/p>\n

kelgusi<\/span> yil uchun inflatsiyaning maqsadli ko\u2018rsatkichlarini, pul-kredit siyosatining asosiy parametrlari va pul-kredit siyosati bo\u2018yicha ko\u2018rilayotgan choralarni, shuningdek pul-kredit siyosatining maqsadlariga erishish tavakkalchiliklari tahlilini o\u2018z ichiga oladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z rasmiy veb-saytida:<\/span><\/p>\n

har<\/span> yili \u2014 pul-kredit siyosatining asosiy yo\u2018nalishlarini;<\/span><\/p>\n

har<\/span> chorakda \u2014 pul-kredit siyosatining sharhlarini;<\/span><\/p>\n

har<\/span> oyda \u2014 pul-kredit siyosatining asosiy ko\u2018rsatkichlarini, shu jumladan pul massasining dinamikasi va tarkibini, bank tizimiga doir statistik ma\u2019lumotlarni, Markaziy bankning operatsiyalari to\u2018g\u2018risidagi umumlashtirilgan ma\u2019lumotlarni e\u2019lon qiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi Prezidentiga pul-kredit siyosati <\/span>va<\/span> bank sektorining holati to\u2018g\u2018risidagi har choraklik axborotni taqdim etadi.<\/span><\/p>\n

28-modda. Pul-kredit <\/span>ko\u2018rsatkichlarining<\/span> maqsadli mo\u2018ljallari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank inflatsiyaning maqsadli <\/span>ko\u2018rsatkichlaridan<\/span> kelib chiqib, bir yoki bir nechta pul-kredit ko\u2018rsatkichlari o\u2018zgarishining maqsadli mo\u2018ljallarini belgilashi mumkin.<\/span><\/p>\n

29-modda. Markaziy bankning pul-kredit operatsiyalari <\/span>bo\u2018yicha<\/span> foiz stavkalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank har xil turdagi pul-kredit operatsiyalari <\/span>bo\u2018yicha<\/span> bir yoki bir nechta foiz stavkasini belgilashi mumkin.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank amalga oshirilayotgan pul-kredit siyosati doirasida bozor foiz stavkalari darajasiga ta\u2019sir <\/span>ko\u2018rsatish<\/span> uchun foiz siyosatini qo\u2018llaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank pul-kredit operatsiyalari <\/span>bo\u2018yicha<\/span> foiz stavkalarini o\u2018z rasmiy veb-saytida e\u2019lon qiladi.<\/span><\/p>\n

30-modda. Majburiy zaxira talablari<\/span><\/p>\n

Pul-kredit siyosatini amalga oshirish doirasida Markaziy bank banklar jalb qilgan majburiyatlar ostida banklar tomonidan Markaziy bankda deponentga o\u2018tkaziladigan majburiy zaxiralarning normativlarini belgilaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank majburiy zaxira talablarining miqdorini, banklarning zaxiralar deponentga o\u2018tkaziladigan majburiyatlari tarkibini, hisob-kitob qilish va zaxiralash tartibini, shuningdek majburiy zaxiralarni o\u2018rtachalash koeffitsiyentini tasdiqlaydi.<\/span><\/p>\n

Majburiy zaxiralarning normativlari barcha banklar uchun bir xildir.<\/span><\/p>\n

Majburiy zaxiralar banklarning Markaziy bankdagi maxsus hisobvaraqlardagi mablag\u2018larini deponentga o\u2018tkazish yo\u2018li bilan <\/span>va<\/span> (yoki) Markaziy bankda ochilgan vakillik hisobvarag\u2018ida majburiy zaxiralarni o\u2018rtachalash koeffitsiyenti miqdoridan kelib chiqqan holda hisoblangan majburiy zaxiralarning o\u2018rtachalashtirilgan miqdorini saqlab turish yo\u2018li bilan ushlab turiladi.<\/span><\/p>\n

Majburiy zaxiralarni o\u2018rtachalash koeffitsiyenti qiymati 0 dan <\/span>1<\/span> gacha oraliqda bo\u2018lgan son bilan ifodalangan ko\u2018paytiruvchidan iboratdir.<\/span><\/p>\n

Minimal zaxira talablari normativlarining o\u2018zgarishi bunday qaror qabul qilingan kundan e\u2019tiboran kamida bir oydan so\u2018ng amalga kiritiladi.<\/span><\/p>\n

Undiruvni Markaziy bankdagi hisobvaraqlarda banklar tomonidan deponentga o\u2018tkazilgan majburiy zaxiralarga qaratishga yo\u2018l qo\u2018yilmaydi.<\/span><\/p>\n

31-modda. Pul bozorida likvidlilikni taqdim etish <\/span>va<\/span> olib qo\u2018yishga doir operatsiyalar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank bozor foiz stavkalari darajasiga ta\u2019sir <\/span>ko\u2018rsatish<\/span>, shuningdek bank tizimining likvidliligini ushlab turish va tartibga solish maqsadlarida pul bozorida likvidlilikni taqdim etish va olib qo\u2018yish bo\u2018yicha operatsiyalarni amalga oshiradi. Mazkur operatsiyalar:<\/span><\/p>\n

ta\u2019minot<\/span> ostidagi kreditlarni;<\/span><\/p>\n

\u201c<\/span>svop<\/span>\u201d operatsiyalarini;<\/span><\/p>\n

ochiq<\/span> bozordagi operatsiyalarni;<\/span><\/p>\n

qayta<\/span> moliyalashtirishning maxsus mexanizmlarini;<\/span><\/p>\n

depozit<\/span> operatsiyalarini;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank obligatsiyalarining emissiyasini o\u2018z ichiga oladi.<\/span><\/p>\n

Ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan operatsiyalar umum qabul qilingan xalqaro amaliyot hisobga olingan holda Markaziy bank tomonidan belgilangan boshqa vositalarni ham o\u2018z ichiga olishi mumkin.<\/span><\/p>\n

32-modda. Markaziy bankning kreditlari <\/span>bo\u2018yicha<\/span> ta\u2019minot<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning kreditlari <\/span>bo\u2018yicha<\/span> quyidagilar ta\u2019minot bo\u2018lishi mumkin:<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Markaziy bankining xalqaro zaxiralari toifasiga kiruvchi valyuta qimmatliklari;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining davlat qimmatli qog\u2018ozlari;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> kreditlari bo\u2018yicha talab qilish huquqi;<\/span><\/p>\n

likvidlilik<\/span> va umum qabul qilingan xalqaro amaliyot hisobga olingan holda ro\u2018yxati Markaziy bank tomonidan belgilanadigan qarz vositalari hamda boshqa qimmatliklar, shuningdek kafilliklar va bank kafolatlari.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank banklarni kreditlash shartlarini o\u2018zining rasmiy veb-saytida e\u2019lon qiladi.<\/span><\/p>\n

33-modda. Tijorat banklarining likvidliligini favqulodda qo\u2018llab-quvvatlash<\/span><\/p>\n

Likvidlilikning vaqtinchalik taqchilligi yuzaga kelganda to\u2018lovlarning uzluksizligini ta\u2019minlash maqsadida Markaziy bank likvidlilikni saqlab turish uchun tijorat banklariga uch oygacha <\/span>bo\u2018lgan<\/span> muddatga qisqa muddatli kreditlar tarzida tezkor yordam berishga haqli. Mazkur kreditlar <\/span>bo\u2018yicha<\/span> foiz stavkasi Markaziy bankning boshqa kreditlariga doir amaldagi stavkalardan kam bo\u2018lmasligi va u bankning aktivlari bilan ta\u2019minlangan bo\u2018lishi kerak.<\/span><\/p>\n

Mamlakatning moliyaviy tizimi barqarorligiga tahdid tug\u2018ilgan alohida hollarda Markaziy bank boshqaruvining qarori bilan kreditni nisbatan yuqori foiz stavkasi bilan uzoqroq muddatga berishga yo\u2018l qo\u2018yiladi.<\/span><\/p>\n

34-modda. Markaziy bankning ochiq bozordagi operatsiyalari<\/span><\/p>\n

Bozorning foiz stavkalari <\/span>va<\/span> bank tizimidagi likvidlilik darajasiga ta\u2019sir ko\u2018rsatish maqsadida Markaziy bank ochiq bozorda:<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining davlat qimmatli qog\u2018ozlarini, shuningdek Markaziy bankning o\u2018zi chiqargan obligatsiyalar tarzidagi qarz majburiyatlarini;<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning qaroriga <\/span>ko\u2018ra<\/span> boshqa qimmatli qog\u2018ozlarni sotib olishi va sotishi mumkin.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank Davlat budjetini moliyalashtirish uchun ochiq bozordagi operatsiyalardan foydalanishga, O\u2018zbekiston Respublikasining davlat qimmatli qog\u2018ozlari birlamchi joylashtirilganda ularni sotib olishga haqli emas.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning ochiq bozordagi operatsiyalari limiti Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

35-modda. Markaziy bankning obligatsiyalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank faqat pul-kredit siyosatini amalga oshirish maqsadida obligatsiyalar emissiyasini amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Obligatsiyalarning emissiyasi, joylashtirilishi, muomalada <\/span>bo\u2018lishi<\/span> hamda muomaladan chiqarilishi tartibi va shartlari Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

36-modda. Ichki valyuta bozoridagi valyuta intervensiyalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning valyuta intervensiyalari pulga <\/span>bo\u2018lgan<\/span> umumiy talab va taklifga ta\u2019sir ko\u2018rsatish, shuningdek so\u2018m kursining ortiqcha o\u2018zgarishlarini yumshatish uchun ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotib olish-sotish yo\u2018li bilan amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

37-modda. Markaziy bankning pul bozoridagi ishtiroki<\/span><\/p>\n

Pul bozori milliy <\/span>va<\/span> chet el valyutalaridagi pul mablag\u2018larini joylashtirish hamda jalb etish bo\u2018yicha (birjada va birjadan tashqari) savdolarni tashkil etish hamda amalga oshirish tizimidir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank pul bozoridagi o\u2018z operatsiyalarining hajmlarini, turlarini va o\u2018tkaziladigan joyini belgilaydi.<\/span><\/p>\n

38-modda. Markaziy bank tomonidan mijozlarga bank xizmati <\/span>ko\u2018rsatish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank qonunchilikda nazarda tutilgan tartibda va shartlarda davlat hokimiyati hamda boshqaruvi organlarining, shu jumladan O\u2018zbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, O\u2018zbekiston <\/span>Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, O\u2018zbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining asosiy hisobvaraqlariga, shu jumladan ular harbiy qismlarining, Qimmatli qog\u2018ozlar markaziy depozitariysining, shuningdek Markaziy bank tasarrufidagi tashkilotlarning hisobvaraqlariga xizmat ko\u2018rsatish bo\u2018yicha bank operatsiyalarini amalga oshirishi mumkin.<\/span><\/p>\n

6-bob. O\u2018zbekiston respublikasining pul tizimi <\/span>va<\/span> pul muomalasini tashkil etish<\/span><\/strong><\/p>\n

39-modda. O\u2018zbekiston Respublikasining pul tizimi<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining pul tizimi O\u2018zbekiston Respublikasining pul birligini, pul muomalasini tashkil etishni <\/span>va<\/span> uni tartibga solishni o\u2018z ichiga oladi.<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining pul birligi so\u2018mdir. Bir so\u2018m yuz tiyindan iborat.<\/span><\/p>\n

So\u2018m O\u2018zbekiston Respublikasidagi yagona cheklanmagan qonuniy to\u2018lov vositasidir.<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi pul belgilarining nominal qiymati Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

So\u2018mning ramz tarzidagi grafik belgisi Markaziy bank tomonidan tasdiqlanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi hududida naqd pul muomalasini tashkil etadi.<\/span><\/p>\n

So\u2018m <\/span>va<\/span> oltin o\u2018rtasida yoki boshqa qimmatbaho metallar o\u2018rtasida nisbat belgilanmaydi.<\/span><\/p>\n

40-modda. Pul belgilarini muomalaga chiqarish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi hududida qonuniy to\u2018lov vositasi sifatida pul belgilarini muomalaga chiqarishda mutlaq huquqqa ega. Pul belgilari banknotlar <\/span>va<\/span> tangalar tarzida, shu jumladan qimmatbaho metallar tarzida chiqariladi.<\/span><\/p>\n

Muomaladagi pul belgilari Markaziy bankning qat\u2019iy majburiyatlari <\/span>bo\u2018lib<\/span>, ushbu pul belgilari uning barcha aktivlari bilan ta\u2019minlanadi.<\/span><\/p>\n

Pul belgilarining namunalari, shuningdek ularning dizayni O\u2018zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashi bilan kelishilgan holda Markaziy bank tomonidan tasdiqlanadi. Pul belgilarining dizayni Markaziy bankning mulkidir. Yangi namunalardagi pul belgilari muomalaga chiqarilishi to\u2018g\u2018risidagi xabar, shuningdek ularning tavsiflari Markaziy bank tomonidan ommaviy axborot vositalarida e\u2019lon qilinadi. Markaziy bank <\/span>va<\/span> banklar talabga ko\u2018ra bir nominal qiymatdagi pul belgilarini boshqasiga hech qanday to\u2018lovsiz yoki vositachilik haqisiz ayirboshlashni amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Pul belgilarining himoya elementlariga doir talablar Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank muhim sanalarga oid <\/span>va<\/span> esdalik pul belgilarini, shu jumladan qimmatbaho metallardan tayyorlangan pul belgilarini muomalaga chiqarishga haqli.<\/span><\/p>\n

Numizmatika <\/span>va<\/span> kolleksiyalash maqsadlarida pul belgilarini sotish Markaziy bank tomonidan belgilangan tartibda amalga oshirilishi mumkin.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank yo\u2018q qilib yuborilgan, yo\u2018qotilgan, qalbaki, yasama <\/span>va<\/span> qonuniy kuchini yo\u2018qotgan pul belgilarining o\u2018rnini qoplamaydi.<\/span><\/p>\n

Pul belgilarini qalbakilashtirish <\/span>va<\/span> qonunga xilof ravishda tayyorlash qonunga muvofiq javobgarlikka sabab bo\u2018ladi.<\/span><\/p>\n

41-modda. Pul belgilarini tayyorlash <\/span>va<\/span> saqlash<\/span><\/p>\n

Markaziy bank pul belgilarining tayyorlanishini, muomalaga chiqarilmagan pul belgilarining saqlanishini, bosma qoliplar <\/span>va<\/span> bo\u2018yoqlarning saqlanishi hamda yo\u2018q qilinishini ta\u2019minlaydi, naqd pullarni saqlash, tashish va inkasso qilish, shuningdek ularni yo\u2018q qilib yuborish qoidalarini belgilaydi.<\/span><\/p>\n

42-modda. Muomaladagi pul belgilaridan foydalanishga qo\u2018yiladigan talablar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tomonidan muomalaga chiqarilgan pul belgilari O\u2018zbekiston Respublikasining butun hududida to\u2018lovlarning barcha turlarida, shuningdek hisobvaraqlarga, omonatlarga o\u2018tkazish <\/span>va<\/span> jo\u2018natma sifatida o\u2018tkazish uchun o\u2018z nominal qiymati bo\u2018yicha qabul qilinishi shart.<\/span><\/p>\n

43-modda. Shikastlangan pul belgilari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank pul belgilarining muomalaga yaroqliligini aniqlash hamda shikastlangan pul belgilarini almashtirish tartibini belgilaydi <\/span>va<\/span> e\u2019lon qiladi.<\/span><\/p>\n

Banklar shikastlangan pul belgilarini Markaziy bank tomonidan belgilangan qoidalarga muvofiq cheklovlarsiz almashtirib beradi.<\/span><\/p>\n

44-modda. Pul belgilarini muomaladan chiqarish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi hududida O\u2018zbekiston Respublikasining har qanday pul belgilarini muomaladan chiqarishga haqli. Buning uchun Markaziy bank boshqaruvining ayirboshlash tartibi <\/span>va<\/span> vaqti ko\u2018rsatilgan e\u2019lon qilingan qarori asos bo\u2018lib xizmat qiladi.<\/span><\/p>\n

Ayirboshlash uchun Markaziy bank tomonidan belgilangan muddat tugagach ayirboshlanishi kerak <\/span>bo\u2018lgan<\/span> pul belgilari qonuniy to\u2018lov vositasi sifatida o\u2018z kuchini yo\u2018qotadi.<\/span><\/p>\n

45-modda. To\u2018lovlarni amalga oshirish<\/span><\/p>\n

To\u2018lovlar O\u2018zbekiston Respublikasi hududida naqd pul yoki naqd pulsiz hisob-kitoblar tarzida amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

Naqd pulsiz hisob-kitoblar O\u2018zbekiston Respublikasi hududida banklar orqali amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

46-modda. To\u2018lov tizimlarining ishlashini ta\u2019minlash<\/span><\/p>\n

Markaziy bank to\u2018lov tizimining ishlashini ta\u2019minlash maqsadida:<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tizimining strategiyasini belgilaydi va amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> vakolatlari doirasida to\u2018lov tashkilotlari va to\u2018lov tizimlari operatorlari faoliyatini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqadi hamda tasdiqlaydi;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> xizmatlari bozorida iste\u2019molchilar huquqlarini himoya qilishga doir talablarni belgilaydi;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tashkilotlari va to\u2018lov tizimlari operatorlari faoliyatini tartibga solishni hamda nazorat qilishni amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank banklarga va to\u2018lov tashkilotlariga, to\u2018lov tizimlari operatorlariga to\u2018lovlarga hisob-kitob-kliring xizmati ko\u2018rsatilishini tashkil etishda, shu jumladan bank kartalari hamda boshqa to\u2018lov vositalari orqali to\u2018lagan holda ko\u2018maklashishga, bunday operatsiyalarni amalga oshirish tartibini belgilashga va tegishli ko\u2018rsatmalar berishga haqlidir.<\/span><\/p>\n

7-BOB. VALYUTANI TARTIBGA SOLISH VA VALYUTANI NAZORAT QILISH, SHUNINGDEK XALQARO ZAXIRALARNI BOSHQARISH<\/span><\/strong><\/p>\n

47-modda. Valyutani tartibga solish <\/span>va<\/span> valyutani nazorat qilish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank valyutani tartibga solish <\/span>va<\/span> valyutani nazorat qilish davlat organidir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z vakolatlari doirasida:<\/span><\/p>\n

valyutani<\/span> tartibga solishga doir normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqadi va qabul qiladi;<\/span><\/p>\n

Oldingi tahrirga qarang.<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> valyutani tartibga solish to\u2018g\u2018risidagi qonunchilikka rioya etishga doir faoliyatini tartibga solishni va nazorat qilishni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

valyuta<\/span> birjalari faoliyatini litsenziyalashni va tartibga solishni amalga oshiradi;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> uchun ochiq valyuta pozitsiyasi limitlarini va boshqa prudensial normativlarni belgilaydi;<\/span><\/p>\n

chet<\/span> el valyutasidagi hisobvaraqlarni ochish tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

valyuta<\/span> kursini aniqlash tartibini belgilaydi.<\/span><\/p>\n

48-modda. Xalqaro kliring <\/span>va<\/span> to\u2018lov bitimlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi hududidan tashqarida joylashgan kliring muassasalari bilan o\u2018z nomidan yoki O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining topshirig\u2018iga ko\u2018ra O\u2018zbekiston Respublikasi nomidan kliring hamda to\u2018lov bitimlari, shuningdek har qanday shartnomalar tuzishga haqlidir.<\/span><\/p>\n

49-modda. Xalqaro zaxiralar<\/span><\/p>\n

Xalqaro zaxiralar Markaziy bankning <\/span>va<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining tegishli aktivlaridan iboratdir.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018zining balans hisobvaraqlarida xalqaro zaxiralarni shakllantiradi, bu zaxiralar:<\/span><\/p>\n

monetar<\/span> oltinni;<\/span><\/p>\n

Xalqaro valyuta fondidagi <\/span>mablag\u2018 jalb<\/span> qilishga doir maxsus huquqlarni va zaxira pozitsiyasini;<\/span><\/p>\n

chet<\/span> el valyutasini;<\/span><\/p>\n

chet<\/span> el hukumatlari, xalqaro moliya tashkilotlari tomonidan chiqarilgan yoki kafolatlangan qimmatli qog\u2018ozlarni;<\/span><\/p>\n

xalqaro<\/span> standartlarga muvofiq xalqaro zaxiralar tarkibiga kiritiladigan boshqa aktivlarni o\u2018z ichiga oladi.<\/span><\/p>\n

Majburiyatlari xalqaro zaxiralarga kiritiladigan mamlakatlar <\/span>va<\/span> xalqaro moliya tashkilotlarining ro\u2018yxati Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Xalqaro zaxiralar Markaziy bankning pul-kredit siyosatini amalga oshirish, shuningdek xalqaro operatsiyalar <\/span>bo\u2018yicha<\/span> hisob-kitoblarni ta\u2019minlash uchun yetarli bo\u2018lgan darajada saqlab turiladi.<\/span><\/p>\n

50-modda. Chet el valyutasidagi operatsiyalar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi hududida <\/span>va<\/span> uning tashqarisida valyutani tartibga solish to\u2018g\u2018risidagi qonunchilikka muvofiq hamda umum qabul qilingan xalqaro amaliyotni hisobga olgan holda chet el valyutasidagi operatsiyalarni amalga oshirishga haqlidir.<\/span><\/p>\n

8-BOB. MARKAZIY BANKNING O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASI HUKUMATI BILAN MUNOSABATLARI<\/span><\/strong><\/p>\n

51-modda. Markaziy bankning O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati bilan hamkorligi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank hamda O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati pul-kredit <\/span>va<\/span> soliq-budjet siyosati sohasida hamkorlik qiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank <\/span>va<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining iqtisodiy siyosat uchun ahamiyatga ega bo\u2018lgan mo\u2018ljallanilayotgan harakatlar hamda erishilgan natijalar to\u2018g\u2018risida bir-birini xabardor qilishi va muntazam ravishda maslahatlashuvlar o\u2018tkazishi shart.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z faoliyatida O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining iqtisodiy siyosati amalga oshirilishiga, uning asosiy maqsadlariga ziyon yetkazmagan holda, <\/span>ko\u2018maklashadi<\/span>.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank <\/span>va<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati tizimli moliyaviy tanazzul vujudga kelishining oldini olish va uning oqibatlarini kamaytirish maqsadida moliyaviy barqarorlik uchun tavakkalchilik omillarini birgalikda baholash, kelishilgan qarorlar majmuini ishlab chiqish, qabul qilish va amalga oshirish orqali moliyaviy tizim barqarorligini ta\u2019minlash masalalari bo\u2018yicha hamkorlik qiladi.<\/span><\/p>\n

52-modda. Davlat sektoriga <\/span>mablag\u2018 jalb<\/span> qilish masalalaridagi maslahatlashuvlar<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati kelgusi moliya yilida kreditlashning ichki va tashqi manbalaridan mablag\u2018 jalb qilish, shu jumladan ushbu mablag\u2018ni jalb qilish doirasida to\u2018lanadigan summalarni berish masalalari, shuningdek kreditlar berishning taklif etilayotgan muddatlari hamda shartlari yuzasidan Markaziy bank bilan maslahatlashadi. O\u2018zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi O\u2018zbekiston Respublikasi va uning davlat organlari olayotgan barcha qarzlar hamda kreditlar to\u2018g\u2018risida Markaziy bankka xabar beradi.<\/span><\/p>\n

53-modda. Depozitariy vazifalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining, shuningdek boshqa davlat organlarining pul mablag\u2018larini <\/span>va<\/span> valyuta qimmatliklarini depozitga qabul qilishi mumkin. Markaziy bank depozitariy sifatida pul mablag\u2018larini oladi <\/span>va<\/span> beradi, ularning hisobini yuritadi. Markaziy bank <\/span>ko\u2018rsatib<\/span> o\u2018tilgan depozitlar bo\u2018yicha foizlar to\u2018lashi mumkin.<\/span><\/p>\n

54-modda. O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumatining fiskal agenti vazifalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishilgan shartlar asosida faoliyat yuritib, quyidagi hollarda O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati <\/span>va<\/span> davlat boshqaruvi organlarining fiskal agenti sifatida ish yuritishi mumkin:<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi <\/span>va<\/span> boshqa davlat organlari tomonidan emitentlangan qarz majburiyatlarini (qimmatli qog\u2018ozlarni) joylashtirishda, joylashtirishni ro\u2018yxatga olishda;<\/span><\/p>\n

qarz<\/span> majburiyatlarining (qimmatli qog\u2018ozlarning) qiymatini, ular bo\u2018yicha foizlarni va boshqa to\u2018lovlarni to\u2018lashda;<\/span><\/p>\n

qarz<\/span> majburiyatlari (qimmatli qog\u2018ozlar) bo\u2018yicha hisobvaraqlarni yuritishda va ularga doir to\u2018lov operatsiyalarini bajarishda;<\/span><\/p>\n

qarz<\/span> majburiyatlari (qimmatli qog\u2018ozlar) bo\u2018yicha boshqa operatsiyalarni amalga oshirishda.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank O\u2018zbekiston Respublikasi Moliya vazirligiga davlatning qimmatli qog\u2018ozlarini chiqarish va davlat qarzini qaytarish jadvali hamda hajmi masalalari yuzasidan ularning bank tizimi likvidliligiga ta\u2019siri va pul-kredit siyosatining ustuvor yo\u2018nalishlarini hisobga olgan holda maslahat beradi.<\/span><\/p>\n

55-modda. Axborot almashish<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati <\/span>va<\/span> Markaziy bank o\u2018z zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish maqsadida doimiy ravishda tegishli statistik axborot almashishni amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi Hukumati, davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari Markaziy bankka u o\u2018z vazifalarini bajarishi uchun zarur <\/span>bo\u2018lgan<\/span> iqtisodiy axborotni taqdim etadi.<\/span><\/p>\n

9-BOB. MARKAZIY BANKNING KREDIT TASHKILOTLARI BILAN O\u2018ZARO MUNOSABATLARI<\/span><\/strong><\/p>\n

56-modda. Majburiyatlar <\/span>bo\u2018yicha<\/span> javobgarlik<\/span><\/p>\n

Markaziy bank <\/span>va<\/span> kredit tashkilotlari bir-birining majburiyatlari bo\u2018yicha javobgar bo\u2018lmaydi.<\/span><\/p>\n

57-modda. Banklarning Markaziy bankdagi hisobvaraqlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank banklarning hisobvaraqlarini yuritishga <\/span>va<\/span> ulardan depozitlarni qabul qilishga haqli.<\/span><\/p>\n

58-modda. Markaziy bankning statistik ma\u2019lumotlarni yig\u2018ish, ularga ishlov berish, ularni saqlash <\/span>va<\/span> tarqatishdagi vakolatlari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank bank tizimi ehtiyojlari uchun hamda tegishli davlat boshqaruvi organlari bilan statistik ma\u2019lumotlarni almashish uchun axborot tarmog\u2018ini yaratadi <\/span>va<\/span> saqlab turadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z vakolatlari doirasida statistik ma\u2019lumotlarni yig\u2018ish, ularga ishlov berish, ularni saqlash <\/span>va<\/span> tarqatish qoidalarini tegishli davlat boshqaruvi organlari bilan kelishib oladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018z vakolatlarini amalga oshirish uchun tegishli davlat boshqaruvi organlaridan yoki bevosita tadbirkorlik faoliyati subyektlaridan axborotni (shu jumladan konfidentsial axborotni) qonunchilikda belgilangan tartibda so\u2018rab olishga haqli.<\/span><\/p>\n

59-modda. Markaziy bankning ustuvor huquqi<\/span><\/p>\n

Markaziy bankka qarzdorning Markaziy bankdagi hisobvaraqlaridagi qoldiqlari <\/span>va<\/span> boshqa aktivlari hisobidan o\u2018zining qonunchilikda belgilangan talablarini qanoatlantirishda ustuvor huquq beriladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank o\u2018zining ustuvor huquqini hisobvaraqlardagi qoldiqlarni ushlab qolish yoki boshqa aktivlarni maqbul narxlarda sotish va sotish xarajatlari chegirib tashlanganidan keyin o\u2018ziga tegishli <\/span>bo\u2018lgan<\/span> miqdordagi tushumni ushlab qolish orqali amalga oshirishi mumkin.<\/span><\/p>\n

10-BOB. KREDIT TASHKILOTLARINING, TO\u2018LOV TASHKILOTLARINING, TO\u2018LOV TIZIMLARI OPERATORLARINING, VALYUTA BIRJALARINING, KREDIT BYUROLARINING VA BANKLAR GURUHLARINING FAOLIYATINI, SHUNINGDEK QIMMATLI QOG\u2018OZLAR BLANKALARINI ISHLAB CHIQARISHNI TARTIBGA SOLISH VA NAZORAT QILISH<\/span><\/strong><\/p>\n

60-modda. Markaziy bankning tartibga solishga doir vazifalari<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tartibga solishga doir vazifalarni amalga oshirish uchun quyidagilarni belgilaydi:<\/span><\/p>\n

banklarni<\/span> va kredit byurolarini davlat ro\u2018yxatidan o\u2018tkazish tartibi hamda shartlarini;<\/span><\/p>\n

amalga<\/span> oshirilishi uchun Markaziy bank tomonidan beriladigan litsenziyalar talab qilinadigan faoliyat turlarini litsenziyalash tartibini;<\/span><\/p>\n

ruxsat<\/span> berish tartib-<\/span>taomillaridan o\u2018tish tartibini;<\/span><\/p>\n

xabardor<\/span> qilish tartib-taomillaridan o\u2018tish tartibini;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> aksiyalarining potensial oluvchisini baholash tartibi va shartlarini;<\/span><\/p>\n

chet<\/span> ellik muassislarga (aksiyadorlarga) nisbatan ular tomonidan bankni tashkil etish yoki bankning ustav kapitalida ishtirok etish chog\u2018ida qo\u2018yiladigan qo\u2018shimcha talablarni;<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasi hududida chet davlatlar banklarining vakolatxonalarini ochish, akkreditatsiya qilish, ularning faoliyatini amalga oshirish <\/span>va<\/span> tugatish tartibini;<\/span><\/p>\n

chet<\/span> elda shu\u2019ba bankni va filialni ochish uchun banklar boshqaruvi hamda moliyaviy holatining yetarliligi mezonlarini;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tashkilotlari va to\u2018lov tizimlari operatorlari ustav fondining (ustav kapitalining) eng kam miqdorini;<\/span><\/p>\n

banklarga<\/span> aloqador bo\u2018lgan shaxslar bilan bitimlar tuzish, shu jumladan ularga kreditlar berish bo\u2018yicha cheklovlarni;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining va kredit byurolarining axborot xavfsizligiga doir minimal talablarni;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari, to\u2018lov tashkilotlari, to\u2018lov tizimlari operatorlari, valyuta birjalari va kredit byurolarining binolariga, ularning himoya qilinishini ta\u2019minlashga, uskunalar, tashkiliy-texnik vositalar bilan jihozlanishiga hamda dasturiy ta\u2019minotiga doir talablarni;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> faoliyatini tugatish va banklarni tugatish, shu jumladan ixtiyoriy shaklda tugatish tartibini;<\/span><\/p>\n

banklarni<\/span> auditorlik tekshiruvidan o\u2018tkazishning o\u2018ziga xos xususiyatlarini;<\/span><\/p>\n

tizimli<\/span> ahamiyatga molik banklarni aniqlash uslubiyotini;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> va banklar guruhlarining moliyaviy ahvoli yomonlashishiga ta\u2019sir etuvchi omillarni aniqlash uslubiyotini;<\/span><\/p>\n

yuridik<\/span> shaxslar tomonidan yangi moliyaviy operatsiyalar, texnologiyalar va xizmatlarni nazorat qilinadigan cheklangan muhitda (qamrov hududi, sinov davri, operatsiyalar va <\/span>xizmatlarning soni va (yoki) hajmi, iste\u2019molchilar soni va boshqalar) sinovdan o\u2018tkazish bo\u2018yicha maxsus huquqiy rejimini (\u201ctartibga solish qumdoni\u201d);<\/span><\/p>\n

mikromoliya<\/span> tashkilotlari tomonidan to\u2018lov agentining (subagentining) yoki banklar, sug\u2018urta va boshqa moliya tashkilotlari agentining vazifalarini amalga oshirish tartibini;<\/span><\/p>\n

mikromoliya<\/span> tashkilotlari tomonidan islomiy moliyalashtirishga oid xizmatlar ko\u2018rsatish tartibini;<\/span><\/p>\n

Markaziy bank zimmasiga yuklatilgan vazifalar <\/span>va<\/span> vakolatlardan kelib chiqqan holda boshqa talablarni.<\/span><\/p>\n

Berilgan litsenziyalar to\u2018g\u2018risidagi axborot Markaziy bankning rasmiy veb-saytida e\u2019lon qilinishi kerak <\/span>va<\/span> u tanishib chiqish uchun ochiq bo\u2018lishi lozim.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank banklar <\/span>va<\/span> kredit byurolarining davlat reyestrlarini, banklarga, to\u2018lov tashkilotlariga, to\u2018lov tizimlari operatorlariga, valyuta birjalariga, kredit byurolariga berilgan litsenziyalarning reyestrlarini, mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlar reyestrini, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari reyestrini, lombardlar reyestrini, shuningdek ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlar va xabarnomalar reyestrlarini yuritadi.<\/span><\/p>\n

61-modda. Markaziy bankning nazoratga doir vazifalari<\/span><\/p>\n

Nazoratga doir vazifalarini amalga oshirish uchun Markaziy bank:<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari uchun moliyaviy operatsiyalarini amalga oshirish, buxgalteriya hisobini yuritish, moliyaviy va nazoratga doir hisobotlarni, shu jumladan yillik hisobotni tuzish hamda taqdim etish, tavakkalchiliklarini baholash hamda ularning faoliyatini nazorat qilish uchun zarur bo\u2018lgan axborotni taqdim etish bo\u2018yicha majburiy bo\u2018lgan qoidalarni;<\/span><\/p>\n

faoliyatni<\/span> va operatsiyalarni amalga oshirish yuzasidan to\u2018lov tashkilotlari, to\u2018lov tizimlari operatorlari, valyuta birjalari va kredit byurolari uchun majburiy bo\u2018lgan qoidalarni;<\/span><\/p>\n

\u201cBanklar va bank faoliyati to\u2018g\u2018risida\u201dgi O\u2018zbekiston Respublikasi Qonunida nazarda tutilgan hollarda foydani taqsimlash uchun banklar tomonidan Markaziy bankning roziligini olish tartibini;<\/span><\/p>\n

konsolidatsiya<\/span> chegaralarini (perimetrini) va usullarini aniqlash tartibini;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> guruhining asosiy banki tomonidan banklar guruhining faoliyati ustidan nazoratni amalga oshirish uchun zarur bo\u2018lgan konsolidatsiyalashgan hisobotni va axborotni tuzish hamda Markaziy bankka taqdim etish tartibini;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> guruhining ishtirokchilari tomonidan banklar guruhining asosiy bankiga banklar guruhining faoliyati to\u2018g\u2018risidagi konsolidatsiyalashgan hisobotni tuzish uchun zarur bo\u2018lgan o\u2018z faoliyati to\u2018g\u2018risidagi axborotni taqdim etish tartibini;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> hamda banklar guruhlarining ichki nazoratiga va tavakkalchiliklarni boshqarish tizimiga, shuningdek banklardagi korporativ boshqaruvga, shu jumladan banklarning kuzatuv kengashlari a\u2019zolarining mustaqilligiga doir talablarni;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari, to\u2018lov tashkilotlari, to\u2018lov tizimlari operatorlari va banklar guruhlarining jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirg\u2018in qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish bo\u2018yicha ichki nazoratga doir talablarni;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> va banklar guruhlarining moliyaviy ahvolini tiklash rejalarining mazmuniga hamda ularni yangilashga doir talablarni, ularni taqdim etish va baholash tartibini;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span>, shu jumladan tizimli ahamiyatga molik banklar, shuningdek banklar guruhlari, mikromoliya tashkilotlari va ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari uchun prudensial normativlarni hisoblab chiqarish tartibini hamda ushbu normativlarning yo\u2018l qo\u2018yiladigan qiymatlarini;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span>, tizimli ahamiyatga molik banklar va banklar guruhlari uchun likvidlilik hamda kapitalning yetarliligi koeffitsentlariga qo\u2018shimcha ustamalarni;<\/span><\/p>\n

to\u2018lanadigan<\/span> haq miqdorlarining bazaviy darajasini aniqlash tartibini, shu jumladan jismoniy shaxs bo\u2018lgan omonatchilarga to\u2018lanadigan har qanday foizlarni va foizsiz to\u2018lovlarni, natura shaklidagi daromadlarni, shuningdek bank omonati shartnomalari bo\u2018yicha pul mukofotlari qiymatlarining bazaviy darajadan og\u2018ishining eng yuqori darajasini;<\/span><\/p>\n

banklarda<\/span> vaqtinchalik boshqaruvni amalga oshirish tartibini;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> kuzatuv kengashi, boshqaruvi a\u2019zolarini va muhim ahamiyatga ega xodimlarini baholashdan o\u2018tkazish tartibini, ularning malaka talablariga muvofiqlik mezonlarini, shuningdek ularni kelishib olish tartibini belgilaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank nazoratga doir vazifalarini amalga oshirish uchun:<\/span><\/p>\n

kredit tashkilotlaridan, ularga aloqador bo\u2018lgan shaxslardan, to\u2018lov tashkilotlaridan, to\u2018lov tizimlari operatorlaridan, valyuta birjalaridan, kredit byurolaridan, shuningdek banklar guruhlaridan, banklar tomonidan autsorsingga topshirilgan xizmatlar hamda operatsiyalarni amalga oshiruvchi shaxslardan va kredit tashkilotlarining assotsiatsiyalaridan (uyushmalaridan) hisobotlarni, shuningdek boshqa hujjatlarni so\u2018rab olishga va tekshirishga, olingan axborotni tushuntirib berishni talab qilishga;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlarini, to\u2018lov tashkilotlarini, to\u2018lov tizimlari operatorlarini, valyuta birjalarini, kredit byurolarini, bank tomonidan autsorsingga topshirilgan xizmatlar va operatsiyalarni amalga oshiruvchi shaxslarni, shuningdek konsolidatsiyalashgan tarzda nazorat qilinishi lozim bo\u2018lgan shaxslarni inspeksiyadan (tekshiruvdan) o\u2018tkazishga;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span>, mikromoliya tashkilotlarining, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlarining va kredit byurolarining ichki auditiga doir talablarni belgilashga;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> va mikromoliya tashkilotlari tomonidan beriladigan iste\u2019mol kreditlari hamda mikroqarzlar, shuningdek lombardlar tomonidan beriladigan mikroqarzlar bo\u2018yicha foiz stavkalari va to\u2018lovlarining eng yuqori qiymatlarini belgilashga;<\/span><\/p>\n

Fuqarolarning banklardagi omonatlarini kafolatlash jamg\u2018armasiga banklar tomonidan har chorakda o\u2018tkaziladigan kalendar badaliga qo\u2018shimcha ajratmalar miqdorini belgilashga;<\/span><\/p>\n

umidsiz<\/span> aktivlarni hisobdan chiqarish shartlari va tartib-taomilini belgilashga;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari va kredit byurolari uchun hisobot shakllarini hamda uni tuzish uslubiyotini, taqdim etish davriyligi va muddatlarini belgilashga;<\/span><\/p>\n

bankdan<\/span> konsolidatsiyalashgan hisobot taqdim etishni talab qilishga;<\/span><\/p>\n

moliyaviy<\/span> ahvoli yomonlashgan taqdirda banklarga va banklar guruhlarining asosiy banklariga moliyaviy ahvolini tiklash chora-tadbirlarini nazarda tutuvchi tiklash rejalarini ishlab chiqish hamda taqdim etishga doir talabnoma yuborishga;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlariga, to\u2018lov tashkilotlariga, to\u2018lov tizimlari operatorlariga, valyuta birjalariga va kredit byurolariga ularning faoliyatida aniqlangan qoidabuzarliklarni bartaraf etish to\u2018g\u2018risida, shu jumladan kredit tashkilotlari xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlari buzilishiga olib keluvchi sabablarni bartaraf etish to\u2018g\u2018risida ijro etilishi majburiy bo\u2018lgan ko\u2018rsatmalar yuborishga;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> aksiyalariga bevosita va bilvosita egalik qiluvchilarning, shu jumladan oxirgi benefitsiar mulkdorlarning moliyaviy ahvoli hamda ishchanlik obro\u2018si haqida axborot so\u2018rashga va olishga;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tashkilotlari, to\u2018lov tizimlari operatorlari, valyuta birjalari va kredit byurolari rahbarlari hamda bosh buxgalterlariga nisbatan malaka talablarini qo\u2018yishga, shuningdek ularni lavozimga tayinlash va lavozimidan ozod etishning o\u2018ziga xos xususiyatlarini belgilashga haqli.<\/span><\/p>\n

62-modda. Kredit tashkilotlari xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlarini himoya qilish <\/span>bo\u2018yicha<\/span> chora-tadbirlar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank kredit tashkilotlari xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlarini himoya qilish <\/span>bo\u2018yicha<\/span> vazifalarni bajarish uchun quyidagi choralarni ko\u2018radi:<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari tomonidan ko\u2018rsatiladigan xizmatlar to\u2018g\u2018risidagi axborotni oshkor etish tartibini belgilaydi;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari faoliyatidagi ularning xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlari buzilishiga olib keluvchi tizimli kamchiliklarni aniqlaydi, shuningdek ularni bartaraf etish choralarini ko\u2018radi;<\/span><\/p>\n

o\u2018z<\/span> xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlari buzilishiga yo\u2018l qo\u2018ygan kredit tashkilotlariga nisbatan choralar va sanksiyalar qo\u2018llaydi;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotlari xizmatlari iste\u2019molchilarining buzilgan huquqlarini tiklash borasida maslahatlar beradi va ko\u2018maklashadi;<\/span><\/p>\n

moliyaviy<\/span> xizmatlarning ochiqligini hamda aholining va tadbirkorlik subyektlarining moliyaviy savodxonligi darajasini oshirish choralarini ko\u2018radi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank xalqaro tajribani <\/span>va<\/span> O\u2018zbekiston Respublikasi moliya bozorining o\u2018ziga xos xususiyatini inobatga olgan holda moliyaviy ochiqlik indikatorlarini belgilaydi hamda o\u2018zining rasmiy veb-saytida e\u2019lon qiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankda kredit tashkilotlari xizmatlari iste\u2019molchilarining huquqlarini <\/span>va<\/span> qonuniy manfaatlarini himoya qilish xizmati tashkil etiladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank nazorat tadbirini o\u2018tkazishga haqli <\/span>bo\u2018lib<\/span>, uning jarayonida Markaziy bank xodimlari kredit tashkiloti tomonidan bank xizmatlarining iste\u2019molchilari bilan o\u2018zaro munosabatlarni amalga oshirish chog\u2018ida o\u2018z faoliyatiga qo\u2018yiladigan talablarga rioya etilishini tekshirish maqsadida kredit tashkilotining faoliyati doirasida bitimlar tuzish yoki operatsiyalarni bajarish bo\u2018yicha harakatlarni amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Nazorat tadbiri kredit tashkilotini oldindan xabardor qilmagan holda o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

63-modda. Asoslantirilgan mulohazaning Markaziy bank tomonidan qo\u2018llanilishi<\/span><\/p>\n

Qonunchilikda belgilangan talablarga qo\u2018shimcha ravishda Markaziy bank tomonidan qo\u2018llaniladigan, ko\u2018rib chiqilayotgan masalaning haqiqiy yoki iqtisodiy mazmuni rasmiy mazmunidan ustuvorligini nazarda tutuvchi professional baholash asoslantirilgan mulohazadir.<\/span><\/p>\n

Asoslantirilgan mulohaza asosida qarorlar qabul qilish Markaziy bankning Bank nazorati qo\u2018mitasi vakolatiga kiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank asoslantirilgan mulohazadan:<\/span><\/p>\n

bankni<\/span> tashkil etish uchun dastlabki ruxsatnomani, ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni berish (berishni rad etish) chog\u2018ida, shuningdek Markaziy bank tomonidan tartibga solish va nazoratga doir vazifalarni amalga oshirish chog\u2018ida bankning bevosita hamda bilvosita muassislarining va aksiyalari egalarining, shu jumladan oxirgi benefitsiar mulkdorlarning moliyaviy holatini hamda ishchanlik obro\u2018sini baholash;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotiga nisbatan birgalikda harakat qilayotgan shaxslarni aniqlash;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotiga aloqador bo\u2018lgan shaxslarni aniqlash hamda kredit tashkiloti tomonidan ancha qulay shartlar asosida bitimlar tuzilganligi faktlarini aniqlash;<\/span><\/p>\n

kredit<\/span> tashkilotida tavakkalchiliklarni boshqarish va ichki nazorat tizimi sifatini samarali ichki siyosatlarning mavjudligi hamda amalga oshirilishi nuqtai nazaridan baholash;<\/span><\/p>\n

aktivlarni<\/span> va majburiyatlarni baholash, shu jumladan ularning kredit tashkilotida tavakkalchiliklarni boshqarish bo\u2018yicha Markaziy bankning normativ-huquqiy hujjatlariga muvofiqligi nuqtai nazaridan baholash uchun foydalanishga haqli.<\/span><\/p>\n

Asoslantirilgan mulohaza Markaziy bank tomonidan kredit tashkilotlari va banklar guruhlari faoliyati ustidan nazoratni amalga oshirish doirasida olingan axborotga, jismoniy va yuridik shaxslardan, xalqaro tashkilotlardan, davlat organlaridan, shu jumladan chet el nazorat organlari hamda tashkilotlaridan, boshqa ochiq manbalardan olingan va asoslantirilgan mulohazani shakllantirish uchun muhim bo\u2018lgan boshqa axborotga asoslanadi.<\/span><\/p>\n

Asoslantirilgan mulohazani shakllantirish <\/span>va<\/span> undan foydalanish tartibi Markaziy bank tomonidan belgilanadi hamda qonuniylik, asoslantirilganlik, xolislik va bir xil yondashish prinsiplariga asoslanadi.<\/span><\/p>\n

64-modda. Markaziy bankning tartibga solish <\/span>va<\/span> nazoratga doir vazifalarini amalga oshirish<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning tartibga solish <\/span>va<\/span> nazorat qilish vazifalarini Markaziy bankning Bank nazorati qo\u2018mitasi amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning Bank nazorati qo\u2018mitasining vazifalari, vakolatlari <\/span>va<\/span> funksiyalari Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Kredit tashkilotlarining, to\u2018lov tashkilotlarining, to\u2018lov tizimlari operatorlarining, valyuta birjalarining, kredit byurolarining, banklar tomonidan autsorsingga topshirilgan xizmatlar hamda operatsiyalarni amalga oshiruvchi shaxslarning, shuningdek konsolidatsiyalashgan tarzda nazorat qilinishi lozim <\/span>bo\u2018lgan<\/span> shaxslarning faoliyatini inspeksiya qilish (tekshirish) Markaziy bankning vakolatli xodimlari va Markaziy bank tomonidan belgilanadigan auditorlar tomonidan amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank bankning ichki auditi o\u2018tkazilayotganda auditorlardan Markaziy bankning normativ-huquqiy hujjatlariga, shu jumladan tartib-taomillar va uslubiyotlarga rioya etilishini talab qilishga, shuningdek bevosita auditorlardan bank auditi bilan bog\u2018liq axborotni olishga haqli.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank kredit tashkilotlari, to\u2018lov tashkilotlari hamda to\u2018lov tizimlari operatorlari uchun majburiy <\/span>bo\u2018lgan<\/span>, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirg\u2018in qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashishga doir ichki nazorat qoidalarini maxsus vakolatli davlat organi bilan birgalikda tasdiqlaydi.<\/span><\/p>\n

65-modda. Ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni berish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank quyidagi harakatlarni <\/span>va<\/span> (yoki) faoliyatni bajarish va (yoki) amalga oshirish uchun ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni beradi:<\/span><\/p>\n

birgalikda<\/span> harakat qiluvchi shaxslar yoki shaxslar guruhi tomonidan bir yoki bir nechta bitim natijasida bankning ustav kapitalidagi:<\/span><\/p>\n

1) <\/span>besh<\/span> va undan ko\u2018proq foizni, lekin ko\u2018pi bilan yigirma foizni;<\/span><\/p>\n

2) <\/span>yigirma<\/span> va undan ko\u2018proq foizni, lekin ko\u2018pi bilan ellik foizni;<\/span><\/p>\n

3) <\/span>ellik<\/span> foizni va undan ko\u2018proq foizni tashkil etadigan ulush bevosita yoxud bilvosita sotib olinayotganda;<\/span><\/p>\n

ushbu<\/span> qismning ikkinchi xatboshisida nazarda tutilgan miqdorlardagi bank aksiyalari oluvchiga bog\u2018liq bo\u2018lmagan holatlarda olinganda;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> tomonidan boshqa bankning aksiyalari sotib olinayotganda;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> tomonidan o\u2018z aksiyalari sotib olinayotganda;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> tomonidan O\u2018zbekiston Respublikasidan tashqarida shu\u2019ba banklar va vakolatxonalar ochilayotganda, filiallar tashkil etilayotganda, banklarning kapitalida ishtirok etilayotganda, shu jumladan chet el banklari tashkil etilayotganda;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> tomonidan naqd chet el valyutasi va (yoki) milliy valyuta O\u2018zbekiston Respublikasidan tashqariga olib chiqilayotganda;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> tomonidan xizmatlar va operatsiyalarning ayrim turlari autsorsingga topshirilayotganda;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> qayta tashkil etilayotganda;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> ixtiyoriy ravishda tugatilayotganda;<\/span><\/p>\n

ipoteka<\/span> kreditlarini qayta moliyalashtirish faoliyatini amalga oshirishga;<\/span><\/p>\n

mikromoliya<\/span> tashkiloti faoliyatini amalga oshirishga;<\/span><\/p>\n

jismoniy va yuridik shaxslar, shu jumladan tegishincha yaqin qarindoshlari hamda ular bilan bog\u2018liq bo\u2018lgan shaxslar bilan birgalikda harakat qiluvchi jismoniy va yuridik shaxslar, shuningdek norezidentlar tomonidan bir yoki bir nechta bitim natijasida nobank kredit tashkilotining ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) o\u2018n va undan ko\u2018proq foizni tashkil etadigan ulushi bevosita yoki bilvosita olinayotganda;<\/span><\/p>\n

nobank<\/span> kredit tashkilotining ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) ushbu moddaning o\u2018n to\u2018rtinchi xatboshisida nazarda tutilgan hajmdagi ulushi oluvchiga bog\u2018liq bo\u2018lmagan holatlarda olinayotganda;<\/span><\/p>\n

65<\/span>1<\/sup><\/span>-modda. Xabardor qilish tartibida amalga oshiriladigan faoliyat (harakatlar)<\/span><\/p>\n

Quyidagi faoliyat (harakatlar) turlarini amalga oshirish uchun bu haqda Markaziy bankni xabardor qilish talab etiladi:<\/span><\/p>\n

lombard<\/span> faoliyatini boshlash yoki tugatish;<\/span><\/p>\n

naqd<\/span> xorijiy va (yoki) milliy valyutani O\u2018zbekiston Respublikasiga olib kirish;<\/span><\/p>\n

bank<\/span> filiali yoki bank xizmatlari ofisini ochish yoki tugatish;<\/span><\/p>\n

to\u2018lov<\/span> tashkilotini qayta tashkil etish (qo\u2018shib yuborish, qo\u2018shib olish, bo\u2018lish, ajratib chiqarish, o\u2018zgartirish);<\/span><\/p>\n

elektron<\/span> pullar emitentining elektron pullarni chiqarish bo\u2018yicha faoliyatni boshlash yoki tugatish;<\/span><\/p>\n

mikromoliya<\/span> tashkiloti filialini ochish yoki yopish;<\/span><\/p>\n

lombard<\/span> filialini ochish yoki yopish.<\/span><\/p>\n

Ushbu moddaning birinchi qismida <\/span>ko\u2018rsatilgan<\/span> faoliyat (harakatlar) turlari bilan Markaziy bankni xabardor qilmasdan shug\u2018ullanish taqiqlanadi.<\/span><\/p>\n

66-modda. Markaziy bank tomonidan nazorat qilinishi lozim <\/span>bo\u2018lgan<\/span> shaxslarni inspeksiyadan (tekshiruvdan) o\u2018tkazish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank kredit tashkilotlarini, to\u2018lov tashkilotlarini, to\u2018lov tizimlari operatorlarini, valyuta birjalarini, kredit byurolarini, banklar tomonidan autsorsingga topshirilgan xizmatlar hamda operatsiyalarni amalga oshiruvchi shaxslarni, shuningdek konsolidatsiyalashgan tarzda nazorat qilinishi lozim bo\u2018lgan shaxslarni tavakkalchiliklarni baholash natijalari asosida inspeksiyadan o\u2018tkazadi, shuningdek ularni huquqni muhofaza qiluvchi organlarning so\u2018rovlari, jismoniy va yuridik shaxslarning qonunchilik buzilganligi faktlari to\u2018g\u2018risidagi murojaatlari bo\u2018yicha alohida masalalar yuzasidan tekshiruvdan o\u2018tkazishi mumkin.<\/span><\/p>\n

Ushbu moddaning birinchi qismida <\/span>ko\u2018rsatilgan<\/span> shaxslarni inspeksiyadan (tekshiruvdan) o\u2018tkazish tartibi Markaziy bank tomonidan mustaqil ravishda belgilanadi. Inspeksiya (tekshiruv) davlat organlari <\/span>va<\/span> boshqa tashkilotlar bilan kelishuvsiz hamda ular xabardor qilinmasdan amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning Bank nazorati qo\u2018mitasi Markaziy bank tomonidan nazorat qilinishi lozim <\/span>bo\u2018lgan<\/span> shaxslar faoliyatining inspeksiyadan (tekshiruvdan) o\u2018tkaziladigan sohasi yo\u2018nalishini Markaziy bank tarkibiy bo\u2018linmalarining vazifalaridan kelib chiqqan holda belgilaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank tomonidan nazoratga doir vazifalarni bajarishga to\u2018sqinlik qilinganligi uchun Markaziy bank nazorat qilishi lozim <\/span>bo\u2018lgan<\/span> shaxslarga nisbatan choralar va sanksiyalar qo\u2018llanilishi mazkur shaxslarni inspeksiyadan (tekshiruvdan) o\u2018tkazishdan ozod etmaydi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning inspeksiya <\/span>va<\/span> tekshirish o\u2018tkazishni amalga oshiruvchi bo\u2018linmalarining vakolatlari, ularning majburiyatlarini taqsimlash Markaziy bankning Bank nazorati qo\u2018mitasi tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Inspeksiya (tekshiruv) o\u2018tkazish uchun Markaziy bank tasarrufidagi tashkilotlarning, shuningdek banklar <\/span>va<\/span> sohaga oid boshqa tashkilotlarning xodimlari jalb etilishi mumkin.<\/span><\/p>\n

67-modda. Markaziy bank tomonidan qo\u2018llaniladigan choralar <\/span>va<\/span> sanksiyalar<\/span><\/p>\n

Markaziy bank banklar va bank faoliyati to\u2018g\u2018risidagi qonunchilikka muvofiq banklarga, banklarning bevosita hamda bilvosita aksiyadorlariga, shu jumladan oxirgi benefitsiar mulkdorlariga, kuzatuv kengashi va boshqaruvi a\u2019zolariga, shuningdek banklarning muhim ahamiyatga ega xodimlariga nisbatan choralar hamda sanksiyalar qo\u2018llashga haqli.<\/span><\/p>\n

Nobank kredit tashkilotlari qonunchilik talablarini, shu jumladan belgilangan prudensial normativlarni buzgan yoki xabardor qilish tartibida faoliyatni (harakatlarni) amalga oshirish uchun belgilangan talablar <\/span>va<\/span> shartlar bajarilganligi to\u2018g\u2018risida Markaziy bankka yolg\u2018on yoki noto\u2018g\u2018ri axborot bergan taqdirda Markaziy bank:<\/span><\/p>\n

qoidabuzarga<\/span> o\u2018z faoliyatida aniqlangan qoidabuzarliklarni bartaraf etish to\u2018g\u2018risida ijro etilishi majburiy bo\u2018lgan ko\u2018rsatmalar yuborishga;<\/span><\/p>\n

ularning<\/span> o\u2018z kapitalining besh foizigacha miqdorda jarima undirishga;<\/span><\/p>\n

ayrim<\/span> operatsiyalarni o\u2018tkazishni uch oygacha bo\u2018lgan muddatga cheklashga;<\/span><\/p>\n

nobank<\/span> kredit tashkiloti to\u2018g\u2018risidagi ma\u2019lumotlarni mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlar reyestridan yoki ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari reyestridan yoki lombardlar reyestridan chiqarib tashlashga;<\/span><\/p>\n

xabardor<\/span> qilish tartibida amalga oshiriladigan faoliyatni to\u2018xtatib turishga yoki tugatishga haqlidir.<\/span><\/p>\n

Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga <\/span>va<\/span> ommaviy qirg\u2018in qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish to\u2018g\u2018risidagi qonunchilik kredit tashkilotlari, to\u2018lov tashkilotlari, to\u2018lov tizimlari operatorlari tomonidan buzilganligi aniqlangan taqdirda Markaziy bank ularga nisbatan qonunchilikka muvofiq choralar va sanksiyalar qo\u2018llashga haqli.<\/span><\/p>\n

Kredit tashkilotlariga, to\u2018lov tashkilotlariga, to\u2018lov tizimlari operatorlariga, valyuta birjalariga va kredit byurolariga choralar va sanksiyalar qo\u2018llash tartibi Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank ayni bir qoidabuzarlik <\/span>bo\u2018yicha<\/span> bir vaqtning o\u2018zida yoki ketma-ket bir nechta choralar va (yoki) sanksiyalar qo\u2018llashga haqlidir.<\/span><\/p>\n

67<\/span>1<\/sup><\/span>-modda. Moliyaviy xizmatlar sohasidagi maxsus \u201ctartibga solish qumdoni\u201d huquqiy rejimi<\/span><\/p>\n

Yuridik shaxslarning yangi moliyaviy operatsiyalar, texnologiyalar <\/span>va<\/span> xizmatlarni nazorat qilinadigan cheklangan muhitda (qamrov hududi, sinov davri, operatsiyalar va xizmatlarning soni va (yoki) hajmi, iste\u2019molchilar soni va boshqalar) sinovdan o\u2018tkazish bo\u2018yicha faoliyatini maxsus tartibga solish moliyaviy xizmatlar sohasidagi maxsus huquqiy rejimdir (\u201ctartibga solish qumdoni\u201d).<\/span><\/p>\n

Maxsus huquqiy rejimni joriy etish <\/span>va<\/span> bekor qilish, mazkur rejim doirasida faoliyatni amalga oshirish tartibi Markaziy bank tomonidan belgilanadi.<\/span><\/p>\n

Maxsus huquqiy rejim Markaziy bank tomonidan maxsus huquqiy rejimning vaqtinchalik tartibini tasdiqlash orqali joriy etilib, ushbu tartib quyidagilarni nazarda tutadi:<\/span><\/p>\n

maxsus<\/span> huquqiy rejimning uch yildan oshishi mumkin bo\u2018lmagan amal qilish muddatini;<\/span><\/p>\n

maxsus<\/span> huquqiy rejim ishtirokchilariga nisbatan tatbiq etilmaydigan qonunchilik hujjatlarining normalarini;<\/span><\/p>\n

maxsus<\/span> huquqiy rejim joriy etilishining samaradorligi va natijadorligini baholash tartib-taomillari hamda mezonlarini, shu jumladan maqsadli indikatorlarni;<\/span><\/p>\n

maxsus<\/span> huquqiy rejimni joriy etish va qo\u2018llash uchun zarur bo\u2018lgan boshqa axborotni.<\/span><\/p>\n

Maxsus huquqiy rejim amal qilishi yakunlanganidan keyin maxsus huquqiy rejim doirasida sinovdan o\u2018tkazilgan yangi moliyaviy operatsiyalar, texnologiyalar va xizmatlarni joriy etishning maqsadga muvofiqligi yuzasidan tahlil o\u2018tkaziladi.<\/span><\/p>\n

Maxsus huquqiy rejim doirasida sinovdan o\u2018tkazilgan yangi moliyaviy operatsiyalar, texnologiyalar va xizmatlarni joriy etish maqsadga muvofiq deb topilgan taqdirda, Markaziy bank maxsus huquqiy rejim doirasida sinovdan o\u2018tkazilgan yangi moliyaviy operatsiyalar, texnologiyalar hamda xizmatlarni ularning amal qilishini cheklamasdan joriy etishga doir qonunchilik hujjatlariga o\u2018zgartish va qo\u2018shimchalar kiritish bo\u2018yicha takliflar tayyorlaydi.<\/span><\/p>\n

11-BOB. YAKUNLOVCHI QOIDALAR<\/span><\/strong><\/p>\n

68-modda. Xalqaro hamkorlik<\/span><\/p>\n

Markaziy bank xalqaro tashkilotlar, chet davlatlarning markaziy banklari hamda bank nazorati <\/span>va<\/span> monetar siyosat bo\u2018yicha boshqa organlari bilan hamkorlik qiladi hamda axborot almashishni amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank nazorat vazifalarini amalga oshirish <\/span>bo\u2018yicha<\/span>, shu jumladan konfidensial axborotni almashish yuzasidan milliy va chet el organlari bilan hamkorlik qilish to\u2018g\u2018risida bitimlar tuzishga haqli.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank chet davlatdan kelib tushgan axborotni uni taqdim etgan shaxsning roziligi <\/span>bo\u2018lgan<\/span> taqdirda va tegishli shaxs qaysi maqsadlarda rozilik bergan bo\u2018lsa, o\u2018sha maqsadlarda oshkor qilishga haqli.<\/span><\/p>\n

69-modda. Markaziy bankning kommunikatsiya siyosati<\/span><\/p>\n

Markaziy bank pul-kredit siyosatining <\/span>va<\/span> bank tizimining barqarorligini ta\u2019minlash bo\u2018yicha chora-tadbirlarning ta\u2019sirchanligini oshirish maqsadida Markaziy bank siyosatining maqsadlari va mohiyatini jamoatchilik e\u2019tiboriga yetkazish orqali kommunikatsiya siyosatini ishlab chiqadi va amalga oshiradi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning kommunikatsiya siyosati tahliliy materiallarni, sharhlarni, statistik ma\u2019lumotlarni, intervyularni, ma\u2019ruzalarni e\u2019lon qilish, shuningdek matbuot brifinglari tashkil etish orqali <\/span>va<\/span> umume\u2019tirof etilgan xalqaro amaliyotni inobatga olgan holda boshqa usullar bilan amalga oshiriladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank bank tizimi faoliyatining shaffofligini ta\u2019minlash uchun o\u2018zining rasmiy veb-saytida quyidagi axborotni:<\/span><\/p>\n

banklarni<\/span> nazorat qilish hamda tartibga solish sohasida qabul qilingan qonunlarning va boshqa normativ-huquqiy hujjatlarning matnlarini va ularning qo\u2018llanilishiga doir tavsiyalarni;<\/span><\/p>\n

banklar<\/span> va bank faoliyati to\u2018g\u2018risidagi qonunchilik talablariga muvofiq bo\u2018lishi uchun banklar tomonidan qo\u2018llaniladigan tizimlar, strategiyalar, tartib-taomillar hamda mexanizmlarni tekshirishda va banklar duchor bo\u2018lgan yoki duchor bo\u2018lishi mumkin bo\u2018lgan tavakkalchiliklarni baholashda foydalaniladigan umumiy mezonlar hamda uslubiyotlarni;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> rahbarlari ro\u2018yxatini;<\/span><\/p>\n

banklarning<\/span> hisobotlarida mavjud bo\u2018lgan ma\u2019lumotlarni, bundan bank sirini yoki qonun bilan qo\u2018riqlanadigan boshqa sirni tashkil etuvchi ma\u2019lumotlar mustasno;<\/span><\/p>\n

ko\u2018rilgan<\/span> choralar va sanksiyalarni e\u2019lon qiladi hamda muntazam ravishda yangilab turadi.<\/span><\/p>\n

69<\/span>1<\/sup><\/span>-modda. Markaziy bankning davlat organlari <\/span>va<\/span> tashkilotlari bilan litsenziyalash, ruxsat berish va xabardor qilish tartib-taomillari doirasidagi o\u2018zaro hamkorligi<\/span><\/p>\n

Markaziy bank davlat organlari <\/span>va<\/span> tashkilotlaridan litsenziyalash, ruxsat berish va xabardor qilish tartib-taomillari doirasida qarorlar qabul qilish uchun zarur bo\u2018lgan ma\u2019lumotlarni so\u2018rab olishga haqlidir.<\/span><\/p>\n

Davlat organlari <\/span>va<\/span> tashkilotlari Markaziy bank tomonidan so\u2018ralgan, tegishli qaror qabul qilish uchun zarur bo\u2018lgan axborotni taqdim etishi kerak.<\/span><\/p>\n

70-modda. Markaziy bankning xodimlarini o\u2018z vazifalarini bajarishi <\/span>chog\u2018ida<\/span> huquqiy jihatdan himoya qilish<\/span><\/p>\n

Markaziy bank, uning xodimlari, tashqi ekspertlar va vaqtinchalik boshqaruvchilar, shuningdek nazorat qilishga doir vazifalarni bajaradigan ushbu Qonunda belgilangan boshqa shaxslar, shu jumladan ularning vakolatlari tugatilganidan yoki Markaziy bankda ishlashi tugaganidan keyin faqat o\u2018z vazifalarini bajarishi chog\u2018ida insofsizlik bilan amalga oshirgan harakatlari (harakatsizligi) uchun javobgar bo\u2018ladi.<\/span><\/p>\n

Markaziy bank ushbu moddaning birinchi qismida ko\u2018rsatilgan shaxslarning manfaatlarini, mazkur shaxslar ushbu Qonunga muvofiq bajaradigan vazifalar munosabati bilan qo\u2018zg\u2018atilgan sud ishini va ma\u2019muriy ishni yuritishda, shu jumladan ularning vakolatlari tugatilgan yoki Markaziy bankda ishlashi tugagan hollarda, ifodalashga doir xarajatlarni to\u2018laydi.<\/span><\/p>\n

71-modda. Markaziy bankning qarorlari ustidan shikoyat qilish<\/span><\/p>\n

Markaziy bankning qarorlari ustidan qonunchilikda belgilangan tartibda shikoyat qilinishi mumkin.<\/span><\/p>\n

72-modda. O\u2018zbekiston Respublikasining Markaziy banki to\u2018g\u2018risidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining Markaziy banki to\u2018g\u2018risidagi qonunchilik talablarini buzganlikda aybdor shaxslar qonunchilikda belgilangan tartibda javobgar <\/span>bo\u2018ladi<\/span>.<\/span><\/p>\n

O\u2018zbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV<\/span><\/p>\n

Hujjat \u201cS VERENIN\u2019S LEGAL GROUP\u201d advokatlik firmasining ma\u02bclumotlar bazasidan taqdim etilgan;<\/em><\/span><\/p>\n

Hujjat _24.09______2024 yil holatiga ko’ra taqdim etilgan.<\/em><\/span><\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASINING QONUNI 2019-yil, 11-NOYABR, O\u2018RQ-582-son . O\u2018ZBEKISTON RESPUBLIKASINING MARKAZIY BANKI TO\u2018G\u2018RISIDA . QONUNCHILIK PALATASI TOMONIDAN 2019-YIL 17-AVGUSTDA QABUL QILINGAN SENAT TOMONIDAN 2019-YIL 11-OKTABRDA MA\u2019QULLANGAN . 1-BOB. UMUMIY QOIDALAR 1-modda….<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[57,15],"tags":[],"class_list":["post-12413","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bankovskoe-pravo","category-zakonodatelstvo"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12413","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12413"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12413\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13277,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12413\/revisions\/13277"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12413"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}