﻿{"id":9130,"date":"2023-02-24T21:31:50","date_gmt":"2023-02-24T16:31:50","guid":{"rendered":"http:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/?p=9130"},"modified":"2023-02-24T21:31:50","modified_gmt":"2023-02-24T16:31:50","slug":"dobycha-gaza-snizilas-nesmotrya-na-nalogovye-lgoty-dlya-gazodobyvayushhih-kompanij","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/novosti-uzbekistana\/dobycha-gaza-snizilas-nesmotrya-na-nalogovye-lgoty-dlya-gazodobyvayushhih-kompanij\/","title":{"rendered":"Gaz kompaniyalariga soliq imtiyozlari berilganiga qaramay, gaz ishlab chiqarish kamaydi"},"content":{"rendered":"<h4><span style=\"font-size: 14pt;\">Tabiiy gaz bo\u2018yicha soliq stavkalari 3, neft va gaz kondensati uchun 2 baravar pasaytirilgani tufayli davlat budjetiga 2022-yilda yer qa\u2019ridan foydalanganlik uchun 538,1 mlrd so\u2018m soliq tushmadi. Shu bilan birga, gaz qazib olish 4%, gaz kondensati 2,8% ga kamaydi. Neft ishlab chiqarish 1,8% ga oshdi. Bu haqida &laquo;Gazeta.Uz&raquo; <a href=\"https:\/\/www.gazeta.uz\/oz\/2023\/02\/22\/gas\/\">xabar beradi<\/a>.<\/span><\/h4>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">2022-yilda yer qa\u2019ridan foydalanganlik uchun soliq tushumlari 1,92 trillion so\u2018mga (169,5 million dollar) yoki 12,2 foizga kamaydi. Bu haqida O\u2018zbekiston Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan e\u2019lon qilingan Davlat budjeti daromadlarining ijrosi to\u2018g\u2018risidagi\u00a0<a href=\"https:\/\/www.mf.uz\/media\/gugb\/20_02_2023\/obzor_uz.pdf\">hisobotda<\/a>\u00a0ma\u2019lum qilindi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">O\u2018tgan yilda ushbu soliq bo\u2018yicha davlat budjetiga 13,89 trillion so\u2018m, 2021-yilda 15,81 trillion so\u2018m, 2020-yilda 16,4 trillion so\u2018m tushgan. Shu\u00a0bilan birga, olingan mablag\u2018 2022-yil boshidagi\u00a0<a href=\"https:\/\/lex.uz\/uz\/docs\/5801127\">prognoz<\/a>\u00a0ko\u2018rsatkichidan ko\u2018p bo\u2018lib, 13,76 trillion so\u2018mni tashkil etdi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Yer qa\u2019ridan foydalanganlik uchun soliq tushumlarining asosiy qismi yoki 63,7 foizi davlat ulushiga ega oltin va\u00a0mis qazib oluvchi korxonalar hissasiga to\u2018g\u2018ri keldi.<\/span><\/p>\n<div id=\"adfox_163126508648935698_container\" class=\"inpage-ad\">\n<div id=\"adfox_163126508648935698\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Soliq tushumlarining kamayishi foydali qazilmalarning ayrim turlari bo\u2018yicha soliq stavkalarining unifikatsiya qilinishi va\u00a0pasaytirilishi bilan ifodalanadi. Bu\u00a0soliq to\u2018lovchilar sonining 263 taga yoki 1904 tadan 2167 taga ko\u2018payishiga qaramay sodir bo\u2018ldi.<\/span><\/div>\n<\/div>\n<blockquote>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">\u00abO\u2018tgan yili tabiiy gaz bo\u2018yicha soliq stavkalari 30 foizdan 10 foizga, neft va\u00a0gaz kondensati bo\u2018yicha 20 foizdan 10 foizga tushirildi. Shuningdek, 2022 yildan soliq bazasini aniqlashda Netback (ortga hisoblash) mexanizmining joriy etilishi munosabati bilan soliq to\u2018lovchilar ixtiyorida 538,1 milliard so\u2018m qoldirildi\u00bb,\u00a0\u2014 deyiladi xabarda.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>Davlat ulushi yuqori bo\u2018lgan korxonalar uchun soliq stavkalari quyidagicha belgilanadi:<\/strong><\/span><\/p>\n<ul>\n<li><span style=\"font-size: 14pt;\">Navoiy kon-metallurgiya kombinati (NGMK), Olmaliq kon-metallurgiya kombinati (OKMK): oltin uchun 10%, palladiy, kumush va\u00a0mis uchun 15%;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-size: 14pt;\">\u00abO\u2018zbekneftgaz\u00bb: neft, tabiiy gaz va\u00a0gaz kondensati uchun 15%;<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Bundan tashqari, uglevodorodlar, qimmatbaho, rangli, nodir va\u00a0radioaktiv metallarni ishlab chiqaruvchi davlat ulushi ustun bo\u2018lgan korxonalar (NKMK, OKMK va\u00a0\u00abO\u2018zbekneftgaz\u00bb) uchun mazkur stavkalar ishlab chiqarish ishlari 2022 yil 1 yanvardan keyin boshlangan yer qa\u2019ri uchastkalariga nisbatan qo\u2018llanadi. Prezident qarori bilan ular uchun yer qa\u2019ridan foydalanganlik uchun soliqning yuqoriroq stavkalari\u00a0<a href=\"https:\/\/lex.uz\/docs\/4674902\">belgilanishi<\/a>\u00a0mumkin.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Yuridik shaxslarning mol-mulk solig\u2018ini hisoblashda soliq solinadigan baza yangi neft va\u00a0gaz quduqlari foydalanishga topshirilgan oydan boshlab dastlabki ikki yildagi o\u2018rtacha yillik qiymatda kamaytiriladi. Bu\u00a0soliq imtiyozining amal qilish muddati tugagach, yangi quduqlarga uch\u00a0yil davomida belgilangan stavkaning 50 foiziga kamaytirilgan soliq stavkasi qo\u2018llanadi.<\/span><\/p>\n<blockquote>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Statistika agentligi\u00a0<a href=\"https:\/\/stat.uz\/ru\/?preview=1&amp;option=com_dropfiles&amp;format=&amp;task=frontfile.download&amp;catid=404&amp;id=2719&amp;Itemid=1000000000000\">ma\u2019lumotiga<\/a>\u00a0ko\u2018ra, 2022 yilda gaz qazib olish 4 foizga yoki 53,8 milliard kub metrdan 51,6 milliard kub metrga, gaz kondensati 2,8 foizga (1,29 million tonnagacha) kamaydi. Neft qazib olish biroz oshdi\u00a0\u2014 774 ming tonnadan 787,8 ming tonnagacha yoki 1,8 foizga.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">2022-yilda O\u2018zbekiston 910,9 million dollarlik gaz\u00a0<a href=\"https:\/\/www.gazeta.uz\/uz\/2023\/01\/23\/uzb-china-gas\/\">eksport qildi<\/a>. Xitoy bunda asosiy yetkazib beruvchi bo\u2018ldi. Xitoy tomoni 1,07 milliard dollarlik o\u2018zbek gazi importi haqida\u00a0<a href=\"http:\/\/stats.customs.gov.cn\/indexEn\">ma\u2019lumot berdi<\/a>, bu\u00a0esa O\u2018zbekiston taqdim etgan raqamlardan 159,5 million dollar yoki 18,2 foizga ko\u2018p degani. Statistika agentligi buni bojxona qiymatini baholashning o\u2018ziga xos xususiyatlari va\u00a0tovarlarni hisobga olish muddatlaridagi farq bilan\u00a0<a href=\"https:\/\/www.gazeta.uz\/uz\/2023\/01\/23\/stats\/\">izohladi<\/a>. Shu\u00a0bilan birga, O\u2018zbekiston Turkmanistondan 281,9 million dollarga (+82,5 foiz) gaz\u00a0<a href=\"https:\/\/stat.uz\/uz\/matbuot-markazi\/qo-mita-yangiliklar\/35372-o-zbekiston-respublikasi-tashqi-savdo-aylanmasi-2023-yil-yanvar-oyi-uchun\">import qildi<\/a>.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Bundan tashqari, soliq stavkalari pasaytirildi:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li><span style=\"font-size: 14pt;\">qimmatbaho va\u00a0rangli metallar bo\u2018yicha\u00a0\u2014 10 foizdan 7 foizgacha, davlat ulushi ustun bo\u2018lgan korxonalar uchun oltin bo\u2018yicha\u00a0\u2014 15 foizdan 10 foizgacha, buning natijasida oltin bo\u2018yicha tushumlar 2,8 trillion so\u2018mga kamaydi;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-size: 14pt;\">radioaktiv metallar, nodir elementlar va\u00a0nodir yer\u00a0elementlari uchun\u00a0\u2014 10% dan 8% gacha, volfram uchun\u00a0\u2014 10,4% dan 2,7% gacha;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-size: 14pt;\">metall bo\u2018lmagan qurilish materiallari bo\u2018yicha\u00a0\u2014 o\u2018rtacha 2 baravarga, natijada ulardan olingan daromadlar hajmi 55 milliard so\u2018mga kamaydi. Qum-shag\u2018al aralashmasini qazib olish hajmi 2,5 million tonnaga oshgan bo\u2018lsa-da, soliq summasi 45 milliard so\u2018mga kamaydi.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Sement ishlab chiqarish jarayonida ko\u2018mirdan foydalanadigan zavodlar tomonidan ohaktosh ishlab chiqarish qariyb 10 barobar oshdi. 2022-yildan boshlab sement ishlab chiqarish uchun ohaktoshga soliq stavkasi 2 baravar kamayishi bilan soliq tushumlari hajmi 2021-yilga nisbatan 4,2 barobar oshib, 34,1 milliard so\u2018mni tashkil etdi.<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tabiiy gaz bo\u2018yicha soliq stavkalari 3, neft va gaz kondensati uchun 2 baravar pasaytirilgani tufayli davlat budjetiga 2022-yilda yer qa\u2019ridan foydalanganlik uchun 538,1 mlrd so\u2018m soliq tushmadi. Shu bilan birga,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9131,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-9130","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-novosti-uzbekistana"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9130","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9130"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9130\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9132,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9130\/revisions\/9132"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9130"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9130"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/invest-in-uzbekistan.org\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9130"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}